poprawki nr 10 i 13
OdrzuconoPunkt porządku obrad
Pkt. 15 Sprawozdanie Komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o elektromobilności i paliwach alternatywnych oraz niektórych innych ustaw (druki nr 751, 799 i 799-A)
Wyniki głosowania
21 listopada 2024zeroemisyjne autobusy
Sprawozdanie Komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o elektromobilności i paliwach alternatywnych oraz niektórych innych ustaw
Sejm odrzucił dwie powiązane poprawki Konfederacji (nr 10 i 13), które wykreśliłyby z ustawy o elektromobilności cały mechanizm obowiązkowych stref czystego transportu (SCT) w miastach przekraczających normy dwutlenku azotu — 242 posłów zagłosowało przeciw, 202 za. PiS niespodziewanie poparł propozycje Konfederacji.
W skrócie
Ustawa o elektromobilności (szczegółowo omawiana w poprzednich głosowaniach) nakłada na największe polskie miasta dwa główne obowiązki: zakup wyłącznie zeroemisyjnych autobusów od 2026 r. oraz — w miastach przekraczających roczne normy NO2 (dwutlenku azotu, gaz powodujący smog) — obowiązkowe tworzenie stref czystego transportu (SCT, czyli obszarów dostępnych tylko dla aut elektrycznych, wodorowych lub gazowych). Dwie powiązane poprawki Konfederacji chciały wykreślić z ustawy cały ten mechanizm: poprawka 10 usuwałaby sam obowiązek ustanowienia SCT przez radę gminy, a poprawka 13 — przepis nakazujący GIOŚ (Głównemu Inspektorowi Ochrony Środowiska — inspektor badający jakość powietrza) powiadamiać prezydentów miast o wykrytych przekroczeniach norm, co formalnie „uruchamia" procedurę tworzenia strefy. Sejm obie odrzucił — obowiązkowe SCT dla miast z ponadnormatywnym NO2 pozostaje w ustawie.
jakglosuja.pl
Wyniki per klub
za / przeciw / wstrz. / nieob.
- 183/0/0/7
- 0/152/0/5
- 0/32/0/0
- 0/31/0/1
- 0/21/0/0
- 17/0/0/1
- 0/5/0/0
- RepublikanieRepublikanie2/0/0/2
- ?Posłowie Niezrzeszeni0/1/0/0
Analiza
02 lipca 2026, 21:08
Co nie weszło w życie
- 1Poprawka nr 10 (Konfederacja, ODRZUCONA): skreślenie lit. a z art. 1 pkt 7 projektu — wykreśliłoby to dodawane ust. 3a i 3b art. 39 ustawy o elektromobilności (druk 799-A — ust. 3a nakłada na radę gminy bezwzględny obowiązek uchwalenia SCT, gdy GIOŚ stwierdzi przekroczenie średniorocznej normy NO2 w mieście powyżej 100 tys. mieszkańców; ust. 3b pozwala SCT znieść po 3 kolejnych latach bez przekroczeń); obowiązek tworzenia SCT pozostaje w ustawie
- 2Poprawka nr 13 (Konfederacja, ODRZUCONA): skreślenie całego art. 2 projektu — wykreśliłoby to zmianę art. 89 ust. 1a Prawa ochrony środowiska, która nakazuje GIOŚ niezwłocznie przekazywać wyniki rocznych pomiarów powietrza prezydentom miast powyżej 100 tys. mieszkańców, gdy wykryto przekroczenie normy NO2 (druk 799-A — to powiadomienie jest formalnym startem procedury tworzenia obowiązkowej SCT; bez niego rada gminy nie ma podstawy prawnej do działania); obowiązek informowania prezydentów miast przez GIOŚ pozostaje w ustawie
- 3Obie poprawki głosowane łącznie (druk 799-A, uwaga przy poprawce nr 10) — razem usunęłyby obowiązkowe SCT dwutorowo: raz wykreślając sam nakaz jego tworzenia, a raz wykreślając mechanizm powiadamiania, który ten nakaz uruchamia; komisja sejmowa rekomendowała odrzucenie obu
Kogo dotyczy
Mieszkańcy co najmniej Warszawy, Krakowa, Wrocławia i Katowic — miast, które w 2022 r. przekraczały roczną normę NO2 i które jako pierwsze zostaną objęte obowiązkowymi SCT; rady gmin i prezydenci miast powyżej 100 tys. mieszkańców — przyjęcie poprawek zwolniłoby ich z obowiązku ustanawiania SCT; kierowcy samochodów spalinowych wjeżdżający do centrów tych miast — odrzucenie poprawek oznacza, że w perspektywie kilku lat mogą napotkać zakaz wjazdu lub opłatę za wjazd do SCT
Praktyczny wpływ
Odrzucenie obu poprawek oznacza, że mechanizm obowiązkowych SCT uruchamiany wynikami GIOŚ pozostaje w ustawie. Co najmniej Warszawa, Kraków, Wrocław i Katowice — gdzie w 2022 r. normy NO2 zostały przekroczone — będą musiały wprowadzić strefy czystego transportu po otrzymaniu przez prezydentów miast oficjalnych wyników oceny GIOŚ. Kierowcy aut spalinowych mogą wjeżdżać do takich stref odpłatnie przez maksymalnie 3 lata od ich ustanowienia (art. 39 ust. 5 ustawy o elektromobilności), po czym zakaz staje się bezwzględny. Gdyby poprawka 13 została przyjęta, GIOŚ nie miałby obowiązku powiadomienia prezydentów miast — a bez tego formalnego powiadomienia procedura tworzenia SCT nie mogłaby się prawnie rozpocząć, co sparaliżowałoby cały mechanizm nawet gdyby normy były przekraczane.
Kontrowersje
Mechanizm obowiązkowych stref czystego transportu jest jedną z najbardziej spornych części ustawy. Samorządy dużych miast w konsultacjach publicznych zgłaszały zastrzeżenia do tempa wdrożenia i zakresu SCT; organizacje ekologiczne (Alarm Smogowy, HEAL Polska) z kolei uważały przepisy za zbyt łagodne i postulowały objęcie stref również przekroczeniami pyłu PM2,5. W tle jest postępowanie naruszeniowe Komisji Europejskiej przeciwko Polsce (nr 2016/2010, wszczęte w 2016 r.) za wieloletnie przekraczanie norm NO2 — ustawa stanowi odpowiedź na tę presję. W tym głosowaniu uwagę zwraca sojusz PiS-u (183 głosy) z Konfederacją przeciw obowiązkowym SCT — mimo że wcześniej w tym samym czytaniu PiS głosował za własną poprawką nr 9, która inaczej, ale w tym samym celu usuwała mechanizm obowiązkowych stref.
Powiązane głosowania
7 innych głosowań w tym procesie legislacyjnym
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych
