wniosek o odrzucenie w całości projektu.
OdrzuconoPunkt porządku obrad
Pkt. 2 Sprawozdanie Komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy - Kodeks karny (druki nr 876, 984 i 984-A)
Wyniki głosowania
6 marca 2025mowa nienawiści
Sprawozdanie Komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy - Kodeks karny
Sejm odrzucił wniosek o całkowite odrzucenie rządowego projektu nowelizacji Kodeksu karnego rozszerzającego ochronę przed przestępstwami z nienawiści — 240 głosami przeciw, przy 199 za odrzuceniem — projekt przechodzi do dalszego procedowania i zmierza ku finalnemu głosowaniu.
W skrócie
Rząd Tuska chce zmienić Kodeks karny tak, żeby przepisy chroniące przed mową nienawiści i przemocą motywowaną uprzedzeniami objęły też osoby z niepełnosprawnościami, ze względu na wiek, płeć i orientację seksualną — dziś taką ochroną cieszą się tylko ofiary ataków motywowanych narodowością, rasą czy religią. PiS złożył wniosek o odrzucenie całej ustawy już na etapie drugiego czytania (po pracach komisji), ale Sejm go odrzucił stosunkiem 240 do 199. To drugie z rzędu nieudane głosowanie PiS-u nad odrzuceniem tego projektu — pierwsze miało miejsce w grudniu 2024 r. Ustawa żyje i będzie głosowana w całości.
jakglosuja.pl
Wyniki per klub
za / przeciw / wstrz. / nieob.
- 182/0/0/8
- 0/153/0/4
- 0/31/1/0
- 0/29/0/3
- 0/21/0/0
- 15/0/0/3
- 0/5/0/0
- RepublikanieRepublikanie2/0/0/2
- ?Posłowie Niezrzeszeni0/1/0/0
Analiza
07 lipca 2026, 05:51
Co nie weszło w życie
- 1Rozszerzenie okoliczności zaostrzających karę — art. 53 §2a pkt 6 k.k. (przepis nakazujący sądowi traktować nienawiść jako czynnik zaostrzający wyrok) uzupełniony o cztery nowe cechy: niepełnosprawność, wiek, płeć i orientacja seksualna, obok dotychczasowych: narodowości, rasy, religii (druk 984, art. 1 pkt 1)
- 2Przemoc i groźby motywowane nowymi cechami — art. 119 §1 k.k. (przestępstwo stosowania przemocy lub gróźb wobec grupy lub osoby z powodu ich tożsamości; kara: 3 miesiące do 5 lat więzienia) obejmuje teraz niepełnosprawność, wiek, płeć i orientację seksualną; zmiana formuły z 'z powodu jej przynależności' na 'w związku z przynależnością' oznacza, że ochrona obejmuje też osobę broniącą ofiary, nawet jeśli sama tej cechy nie posiada (druk 984, art. 1 pkt 2)
- 3Nawoływanie do nienawiści — art. 256 §1 k.k. (publiczne propagowanie nazizmu, komunizmu, faszyzmu lub nawoływanie do nienawiści; kara: do 3 lat więzienia) rozszerzony o te same cztery nowe przesłanki; kara bez zmian (druk 984, art. 1 pkt 3)
- 4Znieważanie i naruszenie nietykalności z obniżoną karą — art. 257 k.k. (publiczne znieważanie grupy lub osoby albo naruszenie jej nietykalności cielesnej) objął nowe przesłanki, ale jednocześnie złagodzono sankcję: zamiast wyłącznie więzienia do 3 lat — teraz sąd może orzec grzywnę, ograniczenie wolności albo więzienie do 2 lat (prymat kar nieizolacyjnych zgodnie z art. 58 §1 k.k.) (druk 984, art. 1 pkt 4)
- 5Ściganie z urzędu — przestępstwa z art. 119 i art. 257 przy nowych przesłankach będą ścigane przez policję i prokuraturę automatycznie, bez potrzeby składania prywatnego aktu oskarżenia przez ofiarę (druk 876, uzasadnienie)
- 6Uprawnienia organizacji pozarządowych — instytucje, których statutowym celem jest zwalczanie przestępstw z nienawiści (np. Kampania Przeciw Homofobii, Helsińska Fundacja Praw Człowieka), zyskują prawo do wykonywania praw pokrzywdzonego w procesie, jeśli ujawniły przestępstwo lub wniosły o wszczęcie sprawy (nowy przepis wzorowany na art. 49 §4 k.p.k.; druk 876)
- 7Wejście w życie — 14 dni od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw (druk 984, art. 2)
Kogo dotyczy
Osoby z niepełnosprawnościami (szacunkowo 3–7 mln w Polsce) — po raz pierwszy objęte ochroną przepisów o przestępstwach z nienawiści; osoby LGBT+ (szacunkowo ok. 2 mln) — nowa ochrona ze względu na orientację seksualną; osoby starsze i dzieci — ochrona ze względu na wiek; kobiety i mężczyźni — ochrona ze względu na płeć; organizacje pozarządowe walczące z mową nienawiści — zyskują status strony w procesie karnym; policja i prokuratura — obowiązek ścigania z urzędu przestępstw przy nowych przesłankach (spodziewany wzrost liczby spraw).
Praktyczny wpływ
Ofiary przestępstw z nienawiści motywowanych nowymi przesłankami nie będą musiały samodzielnie wnosić prywatnego aktu oskarżenia — policja i prokuratura będą zobowiązane działać automatycznie. Organizacje pozarządowe będą mogły aktywnie uczestniczyć w postępowaniu jako strona, co ułatwi ściganie sprawców nawet gdy ofiara boi się ujawniać lub nie zna procedur.
Kontrowersje
Poważną kwestią merytoryczną jest wykreślenie z projektu „tożsamości płciowej" jako odrębnej przesłanki — była w pierwotnej wersji rządowej, ale Ministerstwo Sprawiedliwości usunęło ją twierdząc, że słowo „płeć" wystarczy. Rzecznik Praw Obywatelskich, Helsińska Fundacja Praw Człowieka i Kampania Przeciw Homofobii skrytykowały tę decyzję, argumentując że samo słowo „płeć" nie daje wyraźnej ochrony osobom transpłciowym. Głosowanie po raz drugi przebiegło wyraźnie wzdłuż linii koalicja–opozycja: PiS, część Republikanów i Konfederacja głosowały za odrzuceniem, cała koalicja rządząca — przeciw.
Powiązane głosowania
5 innych głosowań w tym procesie legislacyjnym
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych
