głosowanie nad całością projektu.
PrzyjętoPunkt porządku obrad
Pkt. 6 Sprawozdanie Komisji o senackim projekcie ustawy o zmianie ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (druki nr 995 i 1123)
Wyniki głosowania
4 kwietnia 2025wspólnoty gruntowe
Sprawozdanie Komisji o senackim projekcie ustawy o zmianie ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych
Sejm przyjął w całości senacki projekt zmieniający ustawę o wspólnotach gruntowych — 238 głosów za, 0 przeciw, 195 wstrzymało się; ustawa idzie dalej w procedurze legislacyjnej (proces tworzenia prawa).
W skrócie
Ustawa z 1963 r. o wspólnotach gruntowych (wspólnych polach wiejskich i podziale udziałów w nich) dziś po 5 latach od decyzji administracyjnej (ostatecznej decyzji urzędu, której nie da się już zwykłym trybem odwołać) praktycznie zamyka drogę do sądu po odszkodowanie, bo nie można nawet urzędowo stwierdzić, że decyzja była wydana niezgodnie z prawem. Senacka nowelka to zmienia: po 5 latach nadal nie da się unieważnić takiej decyzji, ale będzie można oficjalnie stwierdzić jej naruszenie prawa — to ma być podstawa do pozwu o odszkodowanie przed sądem powszechnym (zwykłym sądem cywilnym).
jakglosuja.pl
Wyniki per klub
za / przeciw / wstrz. / nieob.
- 0/0/178/12
- 153/0/0/4
- 31/0/0/1
- 29/0/0/3
- 20/0/0/1
- 0/0/12/4
- 4/0/0/1
- RepublikanieRepublikanie0/0/3/1
- ?Posłowie Niezrzeszeni1/0/2/0
Co się zmienia
- 1Po 5 latach od ostatecznej decyzji o wspólnocie gruntowej, wykazie uprawnionych i udziałów nadal nie stosuje się wybranych przepisów KPA (Kodeks postępowania administracyjnego — podstawowe przepisy o postępowaniu przed urzędem) dotyczących wzruszenia decyzji, ale zmienia się zakres możliwych środków prawnych (art. 1, nowe brzmienie art. 8o ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych — reguluje, co wolno robić z decyzjami po upływie 5 lat).
- 2Po upływie 5 lat nie będzie można stwierdzić nieważności (całkowitego unieważnienia) decyzji o wspólnocie gruntowej i udziałach, lecz będzie można — na zasadach art. 158 § 2 KPA (przepis pozwalający stwierdzić, że ostateczna decyzja została wydana z naruszeniem prawa, bez jej kasowania) — uzyskać stwierdzenie naruszenia prawa (art. 1, art. 8o ust. 2 — otwiera drogę do dochodzenia odszkodowania, nie do cofnięcia decyzji).
- 3Z projektu usunięto odniesienie do nadzwyczajnego trybu z art. 156 KPA (przepis o szczególnym, nadzwyczajnym wzruszaniu decyzji) — zgodnie z uzasadnieniem druku 995 zmiana ma usunąć blokadę sądowego dochodzenia roszczeń odszkodowawczych.
- 4Do już wszczętych i niezakończonych postępowań o stwierdzenie nieważności decyzji w sprawach wspólnot gruntowych zastosuje się nowe przepisy (art. 2 — przepis przejściowy dla spraw toczących się w momencie wejścia ustawy w życie).
- 5Ustawa wejdzie w życie po 14 dniach od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw (art. 3 — standardowy termin vacatio legis, czyli krótkiego okresu, zanim przepisy zaczną obowiązywać).
Kogo dotyczy
Uprawnieni do udziałów we wspólnocie gruntowej i właściciele lub posiadacze gospodarstw rolnych objętych decyzjami z lat działania ustawy o wspólnotach gruntowych; organy administracji publicznej wydające i wzruszające te decyzje; sądy powszechne rozpatrujące ewentualne roszczenia odszkodowawcze.
Praktyczny wpływ
Osoba, której po 5 latach odmówiono unieważnienia decyzji o podziale wspólnoty gruntowej, nadal nie cofnie jej skutków, ale może uzyskać urzędowe potwierdzenie, że decyzja była niezgodna z prawem — i na tej podstawie dochodzić odszkodowania od państwa przed sądem cywilnym, zamiast mieć całkowicie zamkniętą drogę do sądu.
Kontrowersje
W uzasadnieniu wskazano, że obecne brzmienie art. 8o ma tę samą wadę konstytucyjną co analogiczna regulacja w ustawie o scalaniu i wymianie gruntów, którą Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 18 kwietnia 2019 r. (sygn. SK 21/17) uznał za sprzeczną z konstytucją — bo uniemożliwia sądowe dochodzenie odszkodowania za szkody z ostatecznych decyzji administracyjnych.
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych