głosowanie nad całością projektu.
PrzyjętoPunkt porządku obrad
Pkt. 7 Sprawozdanie Komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o Narodowym Instytucie Wolności - Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego (druki nr 1129 i 1137)
Wyniki głosowania
4 kwietnia 2025NIW-CRSO
Sprawozdanie Komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o Narodowym Instytucie Wolności - Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego
Sejm uchwalił ustawę zwiększającą budżet Narodowego Instytutu Wolności na lata 2025–2036 oraz rozszerzającą krąg ministrów mogących zlecać tej instytucji zadania — 236 posłów zagłosowało za, 17 przeciw, a 177 (niemal cały PiS) wstrzymało się od głosu.
W skrócie
Narodowy Instytut Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego (NIW-CRSO) to rządowa agencja, która rozdziela dotacje (pieniądze z budżetu) dla organizacji pozarządowych — harcerzy, wolontariuszy, stowarzyszeń lokalnych, organizacji poradniczych. Ustawa robi dwie rzeczy: podwyższa limity pieniędzy, jakie NIW może wydawać w 2025 i 2026 r., a jednocześnie wyznacza pułapy wydatków na kolejną dekadę (2027–2036) — łącznie 2,426 miliarda złotych. Ponadto każdy minister rządu — nie tylko jeden, wyznaczony — będzie mógł teraz zlecać NIW zadania i finansować je z własnego budżetu.
jakglosuja.pl
Wyniki per klub
za / przeciw / wstrz. / nieob.
- 0/0/177/13
- 154/0/0/3
- 28/0/0/4
- 29/0/0/3
- 20/0/0/1
- 0/12/0/4
- 4/0/0/1
- RepublikanieRepublikanie0/3/0/1
- ?Posłowie Niezrzeszeni1/2/0/0
Co się zmienia
- 1Łączny limit wydatków NIW na lata 2017–2026 wzrósł z 1,374 mld zł do 1,490 mld zł: limit na 2025 r. podniesiono do 309 mln zł, a na 2026 r. do 234,3 mln zł (art. 1 pkt 2 lit. a druku 1129 — zmiana art. 46 ust. 1 ustawy o NIW, czyli przepisu ustalającego maksymalne kwoty jakie budżet państwa może wydać na NIW rok po roku).
- 2Dodano zupełnie nowe limity wydatków na lata 2027–2036 w łącznej kwocie 2,426 mld zł — od 236,3 mln zł w 2027 r. rosnąc stopniowo do 251,3 mln zł w 2036 r. (art. 1 pkt 2 lit. b druku 1129 — nowy art. 46 ust. 1a; prawo budżetowe nakazuje rządowi wyznaczyć takie limity na 10 lat naprzód trzy lata przed końcem bieżącego okresu).
- 3Wśród powodów zwiększenia limitu na 2025 r.: 70 mln zł na nowy program wsparcia małych i średnich NGO spoza dużych miast (dla miejscowości do 100 tys. mieszkańców i wsi), 3 mln zł więcej dla harcerzy na przygotowanie Światowego Jamboree Skautowego w Polsce, 5 mln zł więcej dla programu PROO (wsparcie instytucjonalne organizacji obywatelskich) — uzasadnienie druku 1129.
- 4Każdy minister rządu — a nie tylko Przewodniczący Komitetu ds. Pożytku Publicznego — może teraz zlecać NIW zadania i zapewniać na nie dotacje celowe (pieniądze na konkretny cel) (art. 1 pkt 1 druku 1129 — zmiana art. 24 ust. 3 pkt 12, czyli przepisu definiującego katalog zadań, które NIW może realizować poza swoją podstawową listą obowiązków).
- 5Ustawa wchodzi w życie następnego dnia po ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw — zamiast pierwotnie planowanych 14 dni (art. 2 druku 1137 vs art. 2 druku 1129 — zmianę terminu wprowadził Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych ze względu na pilność zwiększenia limitów wydatków już na 2025 r.).
Kogo dotyczy
Organizacje pozarządowe (ok. 102,6 tys. według GUS 2022 r.) — szczególnie małe i średnie NGO z miejscowości do 100 tys. mieszkańców i ze wsi, które skorzystają z nowego programu 70 mln zł; organizacje harcerskie i skautowe; wolontariusze i organizacje wolontariackie; organizacje rzemieślnicze, poradnicze i działające w obszarze edukacji dorosłych; sam Narodowy Instytut Wolności jako instytucja (zwiększony budżet operacyjny, m.in. na zmianę siedziby); ministrowie rządu — zyskują nowe uprawnienie do zlecania zadań NIW z własnych budżetów.
Praktyczny wpływ
Dzięki zwiększeniu limitów NIW może już w 2025 r. ogłosić nowe konkursy grantowe — w tym zupełnie nowy program 70 mln zł dla organizacji z małych miast i wsi, które dotychczas miały utrudniony dostęp do grantów zdominowanych przez duże ośrodki miejskie. Rozszerzenie kręgu ministrów uprawnionych do zlecania zadań NIW oznacza, że instytut może stać się narzędziem realizacji polityki w szerszym zakresie niż dotychczas — np. minister edukacji, zdrowia czy obrony będzie mógł przekazać NIW środki i zlecić program, który wcześniej wymagałby albo odrębnej instytucji, albo zgody Przewodniczącego Komitetu ds. Pożytku Publicznego.
Powiązane głosowania
3 inne głosowania w tym procesie legislacyjnym
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych