poprawka

Co się zmienia

• 1Wprowadzono ogólną zasadę wnoszenia pism przez portal informacyjny (PI) z elektronicznym potwierdzeniem i włączeniem do akt sprawy (art. 116a k.p.k. w druku 1362 — nowy przepis o elektronicznym składaniu pism do sądu).
• 2Pisma przez portal wymagają podpisu elektronicznego; obrońca lub pełnomocnik podaje numer wpisu na listę adwokatów lub radców prawnych; MS określi szczegóły rozporządzeniem (art. 119 § 1 pkt 2a, § 3–4 k.p.k. — wymogi formalne pism elektronicznych).
• 3Załączniki do pism składanych przez adwokata, radcę prawnego lub radcę Prokuratorii Generalnej muszą mieć podpis elektroniczny; oryginał dokumentu trzeba złożyć na żądanie (art. 119a k.p.k. — zasady dokumentów dołączanych elektronicznie).
• 4Pismo wniesione przez portal uznaje się za złożone w chwili z potwierdzenia elektronicznego (art. 124a k.p.k. — moment uznania pisma za wniesione).
• 5Orzeczenia i zarządzenia mogą być doręczane przez umieszczenie w portalu (art. 128 § 3 k.p.k. — doręczenia sądowe online; wchodzi po 14 dniach od ogłoszenia).
• 6Doręczenia przez portal rozszerzono na strony, które wybiorą ten sposób; można wybrać lub zrezygnować przez portal lub na piśmie (art. 133a § 1 i § 1a k.p.k. — dobrowolne doręczenia stronom; wchodzi po 12 miesiącach).
• 7Przy braku potwierdzenia odbioru doręczenie uznaje się za skuteczne z upływem 14 dni od umieszczenia pisma w portalu, nie „po” 14 dniach (art. 133a § 3 k.p.k. — zmiana momentu fikcji doręczenia zgodnie z orzecznictwem SN).
• 8Gdy adresat nie ma konta w portalu, doręczenie uznaje się za skuteczne z upływem 14 dni (art. 133a § 3a k.p.k. — doręczenie mimo braku konta odbiorcy).
• 9Prokurator, obrońca, pełnomocnik-adwokat/radca prawny lub Prokuratoria Generalna mogą wnieść wniosek o uzasadnienie wyroku przez portal; oskarżony i pokrzywdzony są wyłączeni (art. 422 § 1b k.p.k. — elektroniczny wniosek o uzasadnienie tylko dla profesjonalnych stron procesowych).
• 10Ci sami podmioty mogą przez portal wnosić środki odwoławcze i pisma w postępowaniu odwoławczym; w kasacji nie stosuje się tej możliwości z powodu braku PI w Sądzie Najwyższym (art. 428 § 3 i art. 518 k.p.k. — apelacje online, wyjątek dla kasacji).
• 11Dla umów międzynarodowych z bezpośrednią wymianą wniosków (m.in. protokół polsko-ukraiński z 26.04.2024 r.) sądy mogą działać bez obowiązkowego udziału Ministra Sprawiedliwości; MS może sprawę przejąć (art. 611ea k.p.k. w druku 1362 — uproszczona współpraca sądów z zagranicą przy przekazywaniu kar).
• 12Uchylono art. 611 § 2 i dodano § 3a o właściwości sądu rejonowego według miejsca zamieszkania skazanego lub jego majątku (art. 611 k.p.k. — który sąd rozpoznaje sprawę).
• 13Organ procesowy może zaliczyć do wydatków Skarbu Państwa koszty sprowadzenia i przewozu osoby wydanej ekstradycyjnie lub zobowiązanej do powrotu do Polski (art. 618 § 1 pkt 3a k.p.k. — pokrycie kosztów deportacji ze Skarbu Państwa).
• 14MS może rozporządzeniem wskazać państwa i sposób elektronicznego przekazywania wniosków międzynarodowych, m.in. z Kanadą, Islandią i Wielką Brytanią (art. 41 § 3 PrUSP — podstawa do rozporządzenia o komunikacji elektronicznej z zagranicą).
• 15Portal informacyjny obejmuje też doręczanie pism sądowych, wnoszenie pism i informowanie stron o czynnościach w sprawie (art. 53e § 1 PrUSP — rozszerzenie funkcji portalu).
• 16W sprawach o wykroczenia prokurator, obrońca lub pełnomocnik mogą składać apelacje, zażalenia i dalsze pisma przez portal (art. 105 § 2a i art. 108 k.p.w. — cyfryzacja postępowań wykroczeniowych).
• 17Wszystkie jednostki prokuratury muszą mieć konta w portalu informacyjnym (art. 68a Prawa o prokuraturze — obowiązek kont prokuratury w PI).
• 18Ustawa wchodzi w życie zasadniczo po 6 miesiącach; część przepisów po 14 dniach, a rozszerzenie doręczeń na strony po 12 miesiącach (art. 5 ustawy — rozłożone terminy wejścia w życie).