wniosek o odrzucenie projektu w pierwszym czytaniu.
OdrzuconoPunkt porządku obrad
Pkt. 50 Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks wyborczy (druk nr 1529)
Wyniki głosowania
12 września 2025kadencyjność wójtów
Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks wyborczy
Sejm odrzucił wniosek o wyrzucenie projektu do kosza już na samym początku prac — 213 posłów zagłosowało przeciw odrzuceniu, 201 za. Projekt ustawy, który chce znieść limit dwóch kadencji dla wójtów, burmistrzów i prezydentów miast, trafił do dalszych prac w komisji.
W skrócie
Od 2018 roku (ustawa PiS) wójt, burmistrz czy prezydent miasta może rządzić maksymalnie przez dwie kadencje, czyli najwyżej 10 lat. Projekt PSL chce ten limit całkowicie zlikwidować — żeby to mieszkańcy gminy, a nie ustawa, decydowali, ile razy mogą wybrać tego samego włodarza. Przy okazji projekt chce też znieść zakaz jednoczesnego kandydowania na wójta i do rady powiatu lub sejmiku województwa. Wniosek o odrzucenie projektu już na starcie przepadł, więc projekt żyje i idzie do komisji.
jakglosuja.pl
Wyniki per klub
za / przeciw / wstrz. / nieob.
- 169/1/1/17
- 4/140/0/13
- 0/30/0/2
- 3/25/0/2
- 3/13/0/5
- 10/2/3/1
- 5/0/0/0
- RepublikanieRepublikanie2/0/0/2
- ?Posłowie Niezrzeszeni2/2/0/0
- 3/0/0/0
Co nie weszło w życie
- 1Uchylenie art. 11 § 4 Kodeksu wyborczego (przepis zakazujący osobie, która była już dwa razy wójtem/burmistrzem/prezydentem w tej samej gminie, kandydowania po raz kolejny) — wójtowie i prezydenci miast mogliby startować bez limitu kadencji (art. 1 druku 1529 i druku 2044)
- 2Uchylenie art. 472 § 2 Kodeksu wyborczego zdanie 1 (przepis zakazujący jednoczesnego kandydowania na wójta i do rady powiatu lub sejmiku województwa) — kandydat na wójta mógłby równocześnie startować też do organów powiatowych i regionalnych (art. 1 pkt 2 druku 1529)
- 3Uchylenie art. 17 ustawy z 2018 r. (przepis przejściowy z ustawy PiS, który wdrożył obowiązek liczenia kadencji od 2018 roku) — usunięcie całej podstawy prawnej kadencyjności wprowadzonej tą nowelizacją (art. 2 druku 2044)
- 4Klauzula przejściowa (art. 3 druku 2044): w wyborach uzupełniających (odbywanych poza normalnym cyklem, np. po rezygnacji wójta) przeprowadzanych w kadencji, w której ustawa wejdzie w życie, nadal obowiązują stare przepisy o limicie kadencji
- 5Vacatio legis (czas między ogłoszeniem a wejściem w życie) wynosi 6 miesięcy — by komitety wyborcze i PKW mogły się przygotować (art. 4 druku 2044)
Kogo dotyczy
Wójtowie, burmistrzowie i prezydenci miast, którzy sprawowali urząd dwie kadencje i aktualnie są objęci zakazem ponownego kandydowania; mieszkańcy ponad 2 400 gmin w Polsce, którzy zyskają lub stracą możliwość wyboru wieloletniego włodarza; kandydaci w wyborach samorządowych chcący startować jednocześnie do kilku szczebli samorządu.
Praktyczny wpływ
Włodarze, którzy rządzili gminą przez dwie kadencje (np. od wyborów w 2018 lub 2024 r.) i aktualnie są prawnie wyłączeni z kolejnych wyborów, odzyskaliby prawo startowania — bez żadnego limitu w przyszłości. Jedna osoba mogłaby teoretycznie rządzić gminą przez 30 lub 40 lat, jeśli mieszkańcy ją co kadencję wybierają. Znikłby też zakaz „podwójnego kandydowania" — ten sam człowiek mógłby prowadzić kampanię jednocześnie jako kandydat na wójta i jako kandydat do sejmiku województwa.
Kontrowersje
Limit dwóch kadencji dla wójtów wprowadził PiS własną ustawą w 2018 r. — teraz PiS głosuje za odrzuceniem projektu, który chce ten limit znieść, co oznacza polityczny odwrót o 180 stopni. Wnioskodawcy z PSL powołują się na opinię prawną prof. Marka Chmaja, który ocenił pierwotną ustawę PiS z 2018 r. jako „oczywiście niezgodną z Konstytucją" — przepis miał działać wstecznie, obejmując kadencje sprzed jego uchwalenia, co narusza art. 2 Konstytucji (zasada niedziałania prawa wstecz). Zwolennicy utrzymania limitu wskazują z kolei, że jego zniesienie grozi utrwaleniem lokalnych układów władzy i ograniczeniem dostępu nowych kandydatów do samorządów, zwłaszcza w małych gminach.
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych
