wniosek o odrzucenie projektu w pierwszym czytaniu.
PrzyjętoPunkt porządku obrad
Pkt. 5 Pierwsze czytanie obywatelskiego projektu ustawy o ochronie własności w Rzeczypospolitej Polskiej przed roszczeniami dotyczącymi mienia bezdziedzicznego (druk nr 24) - kontynuacja
Wyniki głosowania
Sejm odrzucił w pierwszym czytaniu obywatelski projekt ustawy o ochronie własności przed roszczeniami o mienie bezdziedziczne — za było 228 głosów, przeciw 192, więc dalsze procedowanie tego projektu się kończy.
Analiza
27 czerwca 2026, 20:48
W skrócie
Obywatelski projekt ustawy (druk nr 24) miał chronić polską własność przed roszczeniami dotyczącymi tzw. mienia bezdziedzicznego — nieruchomości i majątku, po którym nie było spadkobierców, a które po wojnie przejęło państwo. Kontekstem są m.in. amerykańska ustawa JUST Act z 2017 r. (Just 447), która wymaga od USA sprawozdań o roszczeniach odszkodowawczych ocalonych z Holocaustu. Sejm nie odrzucił tego wniosku w pierwszej próbie, ale przy kontynuacji głosowania 8 maja 2024 r. większość posłów opozycji i koalicyjnych klubów (KO, Lewica, PSL-TD, Polska 2050) zagłosowała za odrzuceniem projektu — ustawa w tej formie nie trafi dalej do komisji i głosowań nad treścią.
Co się zmienia
- 1Projekt miał wprowadzić ochronę własności w Polsce przed roszczeniami o mienie bezdziedziczne (druk nr 24 — tytuł ustawy; pełny tekst artykułów nie był w dostarczonych materiałach, więc nie da się wskazać konkretnych przepisów).
- 2Ustawa miała odnosić się do roszczeń wysuwanych m.in. w związku z amerykańską ustawą JUST Act (Just 447) o niezwłocznym uczynieniu sprawiedliwości ocalonym z Holocaustu, którym nie zadośćuczyniono ich strat (metadane procesu legislacyjnego — opis celu projektu).
- 3Po odrzuceniu w pierwszym czytaniu żadne z zaplanowanych w projekcie rozwiązań prawnych nie wchodzą w życie — procedura legislacyjna druku nr 24 się zamyka.
Kogo dotyczy
Potencjalnych wierzycieli i spadkobierców roszczących sobie praw do mienia bezdziedzicznego po ofiarach Holocaustu; obecnych właścicieli nieruchomości i użytkowników majątku objętego takimi roszczeniami; instytucje państwowe sprawujące nadzór nad mieniem bezdziedzicznym; organizacje reprezentujące społeczność żydowską w Polsce i za granicą; relacje polsko-amerykańskie w kontekście ustawy Just 447.
Praktyczny wpływ
Odrzucenie oznacza, że ten konkretny obywatelski projekt nie stanie się prawem — nie powstanie na jego podstawie nowa bariera procesowa ani regulacja blokująca roszczenia o mienie bezdziedziczne. Dla grup domagających się restytucji lub odszkodowań status prawny pozostaje bez zmian wprowadzonych tym projektem; dla rządu i klubów, które chciały procedować dalej (m.in. PiS — 171 głosów przeciw odrzuceniu), to koniec tej ścieżki legislacyjnej w Sejmie X kadencji.
Kontrowersje
Temat mienia bezdziedzicznego po Holocaustie jest od lat przedmiotem sporu międzynarodowego: część środowisk żydowskich i amerykańskich postuluje restytucję lub odszkodowania, podczas gdy polskie władze argumentują, że mienie bezdziedziczne stało się własnością państwa polskiego i że Polska już zadośćuczyniła ofiarom. Ustawa Just 447 w USA podtrzymywała napięcia dyplomatyczne między Warszawą a Waszyngtonem wokół roszczeń odszkodowawczych.
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
459 głosów indywidualnych
