głosowanie nad całością projektu.
PrzyjętoPunkt porządku obrad
Pkt. 6 Sprawozdanie Komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej oraz niektórych innych ustaw (druki nr 268 i 335)
Wyniki głosowania
Sejm przyjął całość rządowego projektu ustawy (419 głosów za, 2 przeciw, 19 wstrzymało się), który wdraża w polskie prawo unijne regulacje dotyczące minerałów konfliktowych oraz kontroli przewozu gotówki przez granicę zewnętrzną UE.
W skrócie
Ustawa dostosowuje polskie przepisy do dwóch rozporządzeń UE: wymaga od importerów cyny, tantalu, wolframu i złota z obszarów konfliktowych udowadniania, skąd biorą surowce, a od osób przewożących przez granicę UE co najmniej 10 000 euro — zgłaszania tej gotówki celnikom. W praktyce Krajowa Administracja Skarbowa (KAS — urząd podatkowo-celny państwa) dostaje nowe uprawnienia kontrolne, zaostrzone kary skarbowe za niezgłoszenie gotówki, a Straż Graniczna traci część kompetencji w tym zakresie.
Co się zmienia
- 1Szef KAS zostaje organem kontrolującym unijnych importerów minerałów 3TG (cyna, tantal, wolfram, złoto) — wykonuje kontrolę ex post (kontrolę po fakcie, na podstawie dokumentów) zgodnie z rozporządzeniem UE 2017/821 (art. 1 pkt 2 lit. a i art. 94ze–94zm ustawy o KAS — przypisuje SKAS zadania i szczegółowy tryb: wezwanie do dokumentów w 30 dni, plan naprawczy, kary 1000–500 000 zł)
- 2Wprowadzony zostaje szczegółowy tryb kontroli ex post importerów: SKAS doręcza upoważnienie i wzywa do dokumentów w 30 dni, przy naruszeniach — plan działań naprawczych w 30 dni i wdrożenie w 90 dni (art. 94ze–94zf ustawy o KAS — reguluje krok po kroku, jak wygląda kontrola dokumentacyjna importerów minerałów)
- 3Za niewykonanie obowiązków dokumentacyjnych lub naprawczych grozi kara pieniężna od 1000 zł do 500 000 zł nakładana decyzją SKAS, z odwołaniem do ministra finansów w 14 dni i terminem zapłaty 7 dni (art. 94zi–94zk ustawy o KAS — określa wysokość kar i procedurę ich nakładania)
- 4Kontrola przewozu gotówki przez granicę zewnętrzną UE (próg deklaracyjny 10 000 euro) przechodzi głównie do naczelników urzędów celno-skarbowych, a Szef KAS raportuje zanonimizowane dane do Komisji Europejskiej (art. 1 pkt 2 lit. b i pkt 3 ustawy o KAS — dzieli obowiązki między SKAS a urzędy celne w ramach rozporządzenia UE 2018/1672)
- 5Rozszerzony zostaje przedmiot kontroli celno-skarbowej o wwożenie i wywożenie środków pieniężnych (art. 1 pkt 5, art. 54 ust. 2 pkt 12c ustawy o KAS — celnicy mogą kontrolować przewóz gotówki, czeków i kart przedpłaconych powyżej progu 10 000 euro)
- 6Kodeks karny skarbowy wprowadza definicję „środków pieniężnych” i zaostrza sankcje: niezgłoszenie gotówki powyżej ok. 48 000 euro (wywóz) lub ok. 34 000 euro (wóz) to przestępstwo skarbowe z grzywną do 720 stawek dziennych, poniżej tych progów — wykroczenie (art. 2 pkt 2–3 k.k.s., art. 53 § 34a i art. 106f k.k.s. — precyzuje, co liczy się jako gotówka i jakie kary grożą za brak zgłoszenia)
- 7Nieprzedstawienie środków pieniężnych na żądanie organów celnych staje się wykroczeniem skarbowym (art. 2 pkt 4, art. 106h k.k.s. — karze odmowę pokazania gotówki celnikowi podczas kontroli)
- 8Sprawy o niezgłoszenie gotówki przechodzą ze Straży Granicznej do Służby Celno-Skarbowej (art. 2 pkt 5, art. 134 § 1 pkt 1 k.k.s. — zmienia, kto prowadzi postępowania karno-skarbowe w tych sprawach)
- 9Z Prawa dewizowego uchylany jest rozdział 5 (art. 18, 20, 21 — dotychczasowe zasady zgłaszania złota, platyny i gotówki powyżej 10 000 euro), bo te przepisy duplikują rozporządzenie UE 2018/1672 (art. 3 pkt 3 projektu ustawy — usuwa stare, nakładające się regulacje krajowe)
- 10Skreślone zostaje słowo „umyślne” w warunku niekaralności członków zarządu kantorów — dotyczy to wszystkich przestępstw skarbowych, nie tylko umyślnych; ta zmiana wchodzi w życie z 3-miesięcznym opóźnieniem (art. 3 pkt 2 Prawa dewizowego — rozszerza wymogi dla kantorów co do czystej karty członków zarządu)
- 11Z ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy (AML — przepisy antyprania brudnych pieniędzy) uchylany jest art. 85 o przekazywaniu informacji o deklaracjach do GIIF (Generalnego Inspektora Informacji Finansowych); zastępuje go system Cyfrowa Granica/CIS+/AFIS (art. 4 projektu — zmienia sposób, w jaki dane o deklaracjach gotówki trafiają do organu ścigania prania pieniędzy)
- 12Ustawa nie wdraża unijnego trybu administracyjnego tymczasowego zatrzymania gotówki na 30–90 dni (art. 7 rozporządzenia 2018/1672) — zamiast tego stosuje się postępowanie karne, w tym zatrzymanie przy śledztwie z art. 299 k.k. (pranie pieniędzy) — decyzja projektodawcy opisana w uzasadnieniu druku 268
Kogo dotyczy
Krajowa Administracja Skarbowa (Szef KAS, ok. 19–21 funkcjonariuszy, naczelnicy 16 urzędów celno-skarbowych), unijni importerzy cyny, tantalu, wolframu i złota z obszarów konfliktowych (ok. 40 podmiotów rocznie), osoby fizyczne i firmy przewożące lub wysyłające przez granicę zewnętrzną UE gotówkę od co najmniej 10 000 euro, właściciele i kierownictwo kantorów, Generalny Inspektor Informacji Finansowych (GIIF), Straż Graniczna (traci uprawnienia w sprawach gotówki), Komisja Europejska (otrzymuje raporty).
Praktyczny wpływ
Importerzy minerałów konfliktowych będą musieli na żądanie SKAS udowadniać dokumentami pochodzenie surowców i wdrażać plany naprawcze — inaczej grożą im kary do pół miliona złotych. Osoby podróżujące z dużą gotówką (od 10 000 euro obowiązkowa deklaracja, a powyżej ok. 34–48 tys. euro — już przestępstwo skarbowe) będą kontrolowane głównie przez celników, nie strażników granicznych. Właściciele kantorów mają 3 miesiące na dostosowanie składu zarządu, bo przepisy o niekaralności członków zarządu zostają zaostrzone. Państwo szacuje koszt wdrożenia na ok. 1,02 mln zł w ciągu 10 lat.
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
459 głosów indywidualnych