głosowanie nad całością projektu.
PrzyjętoPkt. 5 Sprawozdanie Komisji o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz niektórych innych ustaw (druki nr 2165, 2235 i 2235-A)
Wyniki głosowania
Sejm uchwalił ustawę wdrażającą unijną dyrektywę o jakości wody pitnej — za głosowała cała koalicja rządząca (237 głosów), PiS był przeciw (179), Konfederacja wstrzymała się (18). Ustawa wchodzi w życie po 14 dniach od ogłoszenia.
Analiza
13 marca 2026, 22:43
W skrócie
Po serii pięciu głosowań nad poprawkami tego samego dnia Sejm ostatecznie uchwalił całą ustawę. Polska wdraża dyrektywę UE 2020/2184 o jakości wody pitnej z ponad trzyletnim opóźnieniem — za każdy dzień zwłoki grozi kara Trybunału Sprawiedliwości UE przekraczająca 141 tys. euro. Ustawa nakłada na wodociągi, hotele, szpitale i inne duże budynki obowiązek regularnego badania wody i sporządzania planów zarządzania ryzykiem, a w zamian państwo wypłaci gminom subwencje łącznie 1,71 mld zł do 2034 roku. Przeciętny konsument zapłaci za wodę ok. 2 zł miesięcznie więcej, a za czynsz ok. 1 zł więcej.
Co się zmienia
- 1Wprowadzono trójpoziomowe zarządzanie ryzykiem w całym łańcuchu dostaw wody: od ujęcia, przez wodociąg, aż po instalację w budynku — nowy Rozdział 1a ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu (art. 4a–4r; dostawcy wody muszą sporządzić ocenę ryzyka ujęcia do 31.12.2026 r. i ocenę systemu zaopatrzenia do 30.06.2028 r.).
- 2Właściciele i zarządcy obiektów priorytetowych (budynki niemieszkalne, w których ponad 50 osób dziennie korzysta z wody) zobowiązani są do badania Legionelli w ciepłej wodzie użytkowej w szpitalach, hotelach, zakładach karnych i domach rencistów, a ołowiu w żłobkach i placówkach dla małych dzieci — art. 4j (art. 4j definiuje 'obiekt priorytetowy' i wskazuje, co i gdzie badać).
- 3Badania jakości wody mogą odtąd wykonywać wyłącznie laboratoria z akredytacją PCA wg normy PN-EN ISO/IEC 17025, wpisane do ewidencji prowadzonej przez Głównego Inspektora Sanitarnego — art. 37aa ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (laboratoria mają 3 miesiące na zgłoszenie; bez wpisu nie mogą legalnie badać wody).
- 4Wszystkie materiały i wyroby kontaktujące się z wodą pitną (rury, armatura, uszczelki) wymagają certyfikatu notyfikowanej jednostki certyfikującej zgodnie z decyzjami KE 2024/365–370 — art. 37ao–37ap ustawy o PIS; nowe certyfikaty obowiązkowe od 01.01.2027 r., stare atesty ważne do 31.12.2032 r.
- 5Wprowadzono kary pieniężne dla dostawców wody: od 100 do 60 000 zł lub 10 zł za każdy dzień opóźnienia (max 365 dni) za niewykonywanie badań, brak ocen ryzyka, nieinformowanie konsumentów itd.; dla właścicieli obiektów priorytetowych: od 100 do 10 000 zł — art. 29 ust. 3b–3d ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu.
- 6Ustalono limit wydatków budżetu państwa dla samorządów (jako subwencje ogólne) na lata 2026–2034: łącznie 1 713,27 mln zł (np. 172,12 mln zł w 2026 r., 176,41 mln zł w 2027 r.) — art. 24/25 ustawy (finansowanie kosztów ok. 2 010 nowych etatów w gminach).
- 7Ocena ryzyka wewnętrznej instalacji wodociągowej budynku musi być dołączona do książki obiektu budowlanego — zmiana art. 64 ust. 3 Prawa budowlanego (art. 3 projektu; brak dołączenia skutkuje grzywną nakładaną przez nadzór budowlany).
- 8Wójt/burmistrz/prezydent miasta ma obowiązek identyfikować osoby bez dostępu do wody (m.in. bezdomni, uchodźcy, społeczności wędrowne) i zapewniać ogólnodostępne punkty poboru wody — art. 4r ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu; rada gminy może uchwałą zobowiązać restauracje do nieodpłatnego podawania minimum 0,5 l wody na osobę.
- 9Wcześniej tego samego dnia Sejm przyjął pakiet poprawek nr 1–3, 7 i 9–10 (m.in. przywrócono wymóg podawania przepływów wody w warunkach technicznych przyłączenia i zaostrzono kwalifikacje rzeczoznawców oceniających ryzyko wodne w budynkach) oraz poprawki nr 6 i 12, a odrzucił pakiety nr 4–5, 11, 13 i 8.
Kogo dotyczy
Przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne i inni dostawcy wody (spółki wodne, gminy, wspólnoty z własnym ujęciem); właściciele i zarządcy obiektów priorytetowych — szpitale, hotele, motele, kempingi, zakłady karne, areszty śledcze, domy rencistów, żłobki i placówki dla dzieci do lat 6; właściciele budynków mieszkalnych wielorodzinnych; laboratoria badające wodę (obowiązek akredytacji); producenci i importerzy rur, armatury i chemikaliów do uzdatniania wody; gminy (nowe obowiązki i etaty finansowane subwencją); konsumenci wody pitnej — zwłaszcza grupy wrażliwe: bezdomni, uchodźcy, osoby starsze i niepełnosprawne.
Praktyczny wpływ
Rachunki za wodę wzrosną przeciętnie o ok. 2 zł miesięcznie, a czynsze w budynkach wielorodzinnych o ok. 1 zł miesięcznie — to koszt nowych badań i ocen ryzyka. W gminach powstanie ok. 2 010 nowych etatów specjalistów ds. wodociągów (finansowanych subwencją państwową). Właściciele ok. 33 500 prywatnych obiektów priorytetowych poniosą jednorazowy koszt oceny ryzyka średnio ok. 11 500 zł (zakres 3 000–20 000 zł). Laboratoria bez akredytacji PCA utracą możliwość legalnego badania wody. Restauracje w gminach, które podejmą stosowną uchwałę, będą musiały bezpłatnie podawać co najmniej 0,5 l wody pitnej na osobę.
Powiązane głosowania
5 innych głosowań w tym procesie legislacyjnym
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych