głosowanie nad całością projektu.
PrzyjętoPunkt porządku obrad
Pkt. 9 Sprawozdanie Komisji o rządowym projekcie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z wynikami ewaluacji jakości działalności naukowej za lata 2022-2025 (druki nr 2500, 2566 i 2566-A)
Wyniki głosowania
Sejm uchwalił ustawę (230 za, 194 przeciw) dającą uczelniom i instytutom naukowym „czas ochronny" po uzyskaniu słabej oceny w państwowej ewaluacji za lata 2022–2025 — mogą dokończyć trwające doktoraty, ale nie mogą otwierać nowych.
Analiza
15 lipca 2026, 09:58
W skrócie
Wcześniej tego samego dnia Sejm odrzucił wniosek PiS o wyrzucenie ustawy do kosza, a teraz przegłosował ją w całości. Ustawa stała się faktem: uczelnie i instytuty, które w trwającej właśnie ocenie państwowej (wyniki do 31 lipca 2026 r.) dostaną niską kategorię B lub C, nie stracą z dnia na dzień prawa do przyznawania doktoratów — dostaną „okres przejściowy" aż do wyników kolejnej oceny około 2030 roku. Za głosowały wszystkie kluby koalicji rządzącej, przeciw PiS i Konfederacja.
Co się zmienia
- 1Uczelnie i instytuty z kategorią B (ocena słabsza niż B+) mogą dokończyć już wszczęte postępowania doktorskie — bez prawa otwierania nowych — aż do wyników kolejnej ewaluacji ok. 2030 r. (art. 2 ust. 1 i 3 druku 2500 — tworzy okres przejściowy zamiast natychmiastowej utraty uprawnień wynikającej z art. 185 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce)
- 2Jeśli w kolejnej, trzeciej ewaluacji podmiot znowu dostanie B lub C — traci prawo do doktoryzowania definitywnie i bez dalszej taryfy ulgowej (art. 2 ust. 4 druku 2500)
- 3Podmioty z najsłabszą kategorią C muszą przekazać wszystkie trwające doktoraty do innej uczelni — o tym, kto je przejmie, decyduje Rada Doskonałości Naukowej (organ państwowy nadzorujący standardy nauki) (art. 2 ust. 2 druku 2500)
- 4Szkoły doktorskie przy podmiotach z kategorią B mogą kształcić już przyjętych doktorantów, ale nową rekrutację mogą prowadzić wyłącznie w dziedzinach z oceną B+ lub wyższą (art. 3 ust. 1–2 druku 2500)
- 5Koszty przeniesienia doktoratu do innej uczelni — gdy podmiot traci uprawnienia — pokrywa podmiot tracący uprawnienia, na podstawie umowy cywilnoprawnej (art. 3 ust. 4 druku 2500)
- 6Ustawa wchodzi w życie 14 dni po ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw (art. 4 druku 2500)
Kogo dotyczy
Uczelnie akademickie i zawodowe, instytuty Polskiej Akademii Nauk oraz instytuty badawcze, które w ewaluacji 2022–2025 dostaną kategorię B lub C (łącznie 257 podmiotów posiadających uprawnienia doktorskie, 163 szkoły doktorskie); doktoranci — 18 607 osób kształcących się w szkołach doktorskich takich jednostek oraz 655 osób w toczących się indywidualnych postępowaniach doktorskich; Rada Doskonałości Naukowej, która zyskuje nowe zadanie operacyjne — wyznaczanie podmiotów przejmujących doktorantów od jednostek z kategorią C.
Praktyczny wpływ
Doktoranci w jednostkach z kategorią B nie zostaną „porzuceni" — ich promotorzy mogą prowadzić postępowania do końca, choć nowe nie będą otwierane. Doktoranci w jednostkach z kategorią C muszą liczyć się z koniecznością formalnego przeniesienia doktoratu do innej uczelni — co może oznaczać zmianę komisji, zmianę miejsca obron i potencjalne utrudnienia organizacyjne, choć koszty tego przeniesienia ponosi dotychczasowy podmiot, a nie doktorant. Ustawa nie rozwiązuje problemu federacji naukowych (zrzeszeń uczelni) — te nadal mogą zostać rozwiązane przez ministra, jeśli żadna z dyscyplin federacji nie osiągnie kategorii co najmniej B+.
Powiązane głosowania
1 inne głosowanie w tym procesie legislacyjnym
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych
