głosowanie nad całością projektu.
PrzyjętoPunkt porządku obrad
Pkt. 1 Sprawozdanie Komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (druki nr 2581, 2607 i 2607-A)
Wyniki głosowania
Sejm przyjął zdecydowaną większością (419 za, 19 przeciw, głównie Konfederacja) ustawę reformującą system państwowych dopłat do ubezpieczeń rolnych — po tym, jak wcześniej tego samego dnia odrzucił poprawkę PiS podnoszącą dopłatę z 65% do 70%.
Analiza
15 lipca 2026, 12:49
W skrócie
Ustawa dotyczy systemu, w którym państwo dopłaca rolnikom do polis ubezpieczeniowych od klęsk żywiołowych: gradu, huraganu, suszy, przymrozków itp. Reforma rozszerza katalog upraw objętych dopłatami (wchodzi wierzba do wyplatania i trawy nasienne), radykalnie upraszcza system — znosi podział według klasy gleby i wprowadza jednolite progi dopłat — oraz po raz pierwszy daje dopłaty hodowcom zwierząt, którym ubezpieczyciel wycenił polisę drożej niż dotychczasowy próg. Państwowa dopłata wynosi do 65% składki, a kluczowe przepisy zaczną działać po uzyskaniu zgody Komisji Europejskiej i nie wcześniej niż 1 września 2026 r.
Co się zmienia
- 1Wierzba do wyplatania i trawy nasienne dołączają do katalogu upraw objętych państwowymi dopłatami od ryzyk pogodowych (z wyłączeniem suszy) — art. 1 pkt 1 lit. a druku 2607 (zmienia art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej — lista upraw kwalifikujących się do dopłat); maksymalna suma ubezpieczenia w 2026 r.: wierzba 240 000 zł/ha, trawy nasienne 3 150 zł/ha.
- 2Likwidacja zróżnicowania dopłat według klasy bonitacyjnej gleby (klasa V i VI przestaje mieć znaczenie): jednolita dopłata 65% dla zbóż, rzepaku, ziemniaków, buraków cukrowych, roślin strączkowych, wierzby, traw nasiennych i in. — pod warunkiem że stawka taryfowa nie przekracza 15% sumy ubezpieczenia — art. 1 pkt 3 lit. a i lit. e druku 2607 (nowe brzmienie art. 5 ust. 2 oraz uchylenie art. 5 ust. 6–7b — przepisów uzależniających dopłaty od klasy gleby).
- 3Dla hodowców zwierząt: nowa dopłata 65% nawet gdy stawka taryfowa przekracza próg 0,5% sumy ubezpieczenia — dopłata naliczana od tej części składki odpowiadającej 0,5% wartości zwierząt — art. 1 pkt 3 lit. d druku 2607 (dodaje art. 5 ust. 5a ustawy zmienianej — dotychczas powyżej tego progu nie było żadnej dopłaty).
- 4Zmiana franszyzy integralnej (czyli próg — poniżej którego ubezpieczyciel nie płacił w ogóle) na franszyzę redukcyjną: odszkodowanie jest każdorazowo pomniejszane o 10–35% sumy ubezpieczenia zgodnie z umową — art. 1 pkt 4 lit. b druku 2607 (nowe brzmienie art. 6 ust. 3 ustawy zmienianej — uproszczona konstrukcja na wniosek Polskiej Izby Ubezpieczeń).
- 5Zakłady ubezpieczeń muszą przechowywać polisy i dokumenty związane z danym rolnikiem przez 10 lat od ostatniej zawartej z nim umowy — art. 1 pkt 5 lit. a druku 2607 (dodaje art. 9 ust. 5a ustawy zmienianej — wymóg kontrolny wynikający z audytu Komisji Europejskiej programu SA.107026).
- 6Zakłady ubezpieczeń uczestniczące w systemie dopłat stają się formalnie podmiotami udzielającymi pomocy publicznej i muszą składać sprawozdania do Ministra Rolnictwa — art. 1 pkt 6 druku 2607 (dodaje art. 9a ustawy zmienianej — wchodzi w życie 1 września 2026 r.; tworzy podstawę prawną do raportowania danych do SRPP, czyli Systemu Raportowania Polis Produkcji Rolnych).
- 7Kluczowe przepisy o dopłatach i nowych uprawach wejdą w życie dopiero po pozytywnej decyzji Komisji Europejskiej o zgodności z unijnymi przepisami o pomocy publicznej, nie wcześniej niż 1 września 2026 r. — art. 6 i art. 7 druku 2607 (klauzula zawieszająca i vacatio legis).
Kogo dotyczy
Rolnicy uprawiający zboża, rzepak, ziemniaki, buraki cukrowe, warzywa gruntowe, drzewa i krzewy owocowe, truskawki, tytoń, chmiel, len, konopie włókniste, wierzbę do wyplatania i trawy nasienne (ok. 1,3 mln gospodarstw rolnych powyżej 1 ha użytków rolnych); hodowcy bydła, koni, owiec, kóz, drobiu i świń; zakłady ubezpieczeń uczestniczące w systemie dopłat (9 podmiotów w 2026 r.) — muszą dostosować warunki ubezpieczenia, taryfy i systemy IT; pośrednicy ubezpieczeniowi sprzedający polisy na sady i truskawki (ich prowizja powyżej 3% składki obniża dopłatę dla rolnika); Ogólnopolskie Stowarzyszenie Plecionkarzy i Wikliniarzy (beneficjent rozszerzenia katalogu upraw).
Praktyczny wpływ
Wikliniarze i producenci traw nasiennych po raz pierwszy uzyskają dostęp do państwowych dopłat do polis — do tej pory byli wykluczeni z systemu. Hodowcy zwierząt, którym ubezpieczyciele dotychczas wyceniali polisę drożej niż 0,5% wartości stada i którzy przez to nie dostawali żadnej dopłaty, teraz otrzymają 65% od części składki liczonej od tego progu — co realnie obniża koszt ubezpieczenia dla droższych w ubezpieczeniu stad. Rolnicy na słabszych glebach (klasy V i VI) przestają być traktowani gorzej niż właściciele urodzajnych pól — system przestaje karać za gorszą jakość ziemi. Na cały system dopłat do ubezpieczeń rolnych przeznaczono w budżecie 2026 r. 629 mln zł.
Powiązane głosowania
1 inne głosowanie w tym procesie legislacyjnym
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych