głosowanie nad całością projektu.
PrzyjętoPunkt porządku obrad
Pkt. 5 Sprawozdanie Komisji o poselskim projekcie ustawy o uchyleniu ustawy o Państwowej Komisji do spraw badania wpływów rosyjskich na bezpieczeństwo wewnętrzne Rzeczypospolitej Polskiej w latach 2007-2022 (druki nr 351 i 540)
Wyniki głosowania
24 lipca 2024lex Tusk
Sprawozdanie Komisji o poselskim projekcie ustawy o uchyleniu ustawy o Państwowej Komisji do spraw badania wpływów rosyjskich na bezpieczeństwo wewnętrzne…
Sejm przegłosował (259 za, 184 przeciw) likwidację tzw. komisji ds. wpływów rosyjskich — całą ustawę uchylono, a decyzje komisji uznano za nieważne. Prezydent Andrzej Duda odmówił jednak podpisania ustawy i skierował ją z powrotem do Sejmu (druk 620).
W skrócie
Chodzi o likwidację Państwowej Komisji ds. Badania Wpływów Rosyjskich, powołanej przez poprzedni rząd PiS w kwietniu 2023 r. Komisja ta mogła badać polityków i urzędników pod kątem rosyjskich wpływów, a w razie stwierdzenia „działania pod wpływem Rosji" zakazywać im pełnienia funkcji publicznych przez nawet 10 lat — bez wyroku sądu. Sejm uchwalił ustawę, która nie tylko likwiduje komisję, ale też unieważnia z mocą wsteczną wszystkie jej dotychczasowe decyzje i działania. Prezydent Duda zawetował tę ustawę 14 sierpnia 2024 r., więc sprawa wróciła do Sejmu.
jakglosuja.pl
Wyniki per klub
za / przeciw / wstrz. / nieob.
- 0/180/0/10
- 153/0/0/4
- 31/0/0/1
- 31/0/0/1
- 25/0/0/1
- 18/0/0/0
- Kukiz15Kukiz150/4/0/0
- ?Posłowie Niezrzeszeni1/0/0/0
Co się zmienia
- 1Ustawa o komisji ds. wpływów rosyjskich z 14 kwietnia 2023 r. w całości przestaje obowiązywać — art. 1 druku 540 (wykreśla z systemu prawnego cały akt tworzący komisję, w tym jej uprawnienia do nakładania sankcji takich jak zakaz pełnienia funkcji publicznych)
- 2Wszystkie decyzje, postanowienia i działania komisji oraz jej członków zostają uznane za NIEWAŻNE — art. 5 druku 540 (prawne wymazanie skutków całej działalności komisji wstecz; to przepis dodany przez komisję sejmową, którego nie było w pierwotnym projekcie z druku 351)
- 3Komisja zostaje formalnie zniesiona jako instytucja — art. 6 druku 540 (formalna likwidacja organu, uzupełnienie wobec samego uchylenia ustawy)
- 4Prawo o ustroju sądów powszechnych oczyszczono z przepisów o komisji — art. 2 druku 540, zmiana art. 77 ustawy z 2001 r. (usuwa możliwość delegowania sędziego do pracy w komisji; doprecyzowuje też, że sędzia nie może łączyć orzekania z pracą administracyjną w Ministerstwie Sprawiedliwości, Kancelarii Prezydenta ani MSZ)
- 5Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych traci przepis powiązany z komisją — art. 3 druku 540, uchylenie pkt 18 w art. 96 ust. 1 ustawy z 2005 r. (usuwa szczególne zwolnienie z kosztów sądowych dla postępowań związanych z komisją)
- 6Ustawa o Sądzie Najwyższym traci przepis dający SN właściwość do rozpatrywania odwołań od decyzji komisji — art. 4 druku 540, uchylenie pkt 8b w art. 26 §1 ustawy z 2017 r. (skoro komisji nie ma, SN nie potrzebuje już tej specjalnej ścieżki odwoławczej)
- 7Ustawa wchodzi w życie po 14 dniach od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw — art. 7 druku 540 (dwa tygodnie na dostosowanie się do nowego stanu prawnego)
- 8Prezydent Andrzej Duda odmówił podpisania ustawy i skierował ją do ponownego rozpatrzenia przez Sejm — druk 620 z 14 sierpnia 2024 r. (veto prezydenckie na podstawie art. 122 ust. 5 Konstytucji RP, czyli procedura wymagająca ponownego uchwalenia ustawy większością 3/5 głosów)
Kogo dotyczy
Osoby, wobec których komisja wszczęła lub prowadziła postępowania — unieważnienie jej działań oznacza, że żadne nałożone przez nią sankcje nie mają mocy prawnej. Sędziowie delegowani wcześniej do pracy w komisji — przepisy ich dotyczące zostają usunięte. Podatnicy — znikają koszty utrzymania komisji (wynagrodzenia członków, obsługa administracyjna).
Praktyczny wpływ
Kluczowy skutek praktyczny to unieważnienie wsteczne wszystkich decyzji komisji — jeśli ktokolwiek otrzymał od niej zakaz pełnienia funkcji publicznych lub inne sankcje, te rozstrzygnięcia przestają istnieć w porządku prawnym. Jednak z powodu weta prezydenckiego (druk 620) ustawa nie weszła w życie po tym głosowaniu — Sejm musi ją uchwalić ponownie większością 3/5 głosów, żeby ominąć veto, albo sprawa upadnie.
Kontrowersje
Ustawa o komisji ds. wpływów rosyjskich była jednym z najbardziej spornych aktów prawnych w Polsce ostatnich lat. Rzecznik Praw Obywatelskich, konstytucjonaliści i Komisja Europejska wskazywali, że narusza demokratyczne państwo prawa (art. 2 Konstytucji), zakaz karania wstecz (art. 42 Konstytucji) i trójpodział władzy (art. 10 Konstytucji) — bo dawała organowi politycznemu funkcje quasi-sądownicze. Krytycy (w tym wnioskodawcy druku 351) nazywali komisję narzędziem politycznym wymierzonym w opozycję, stąd nazwa „lex Tusk". PiS z kolei twierdzi, że jej likwidacja to zamknięcie śledztwa w sprawie rosyjskich wpływów na polską politykę. Komisja Europejska wszczęła wobec Polski postępowanie naruszeniowe w związku z tą ustawą. Weto prezydenta Dudy — głowy państwa wywodzącej się z obozu PiS — zablokowało wejście ustawy w życie.
Powiązane głosowania
2 inne głosowania w tym procesie legislacyjnym
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych