głosowanie nad całością projektu.
PrzyjętoPkt. 7 Sprawozdanie Komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o systemie teleinformatycznym do obsługi niektórych umów oraz niektórych innych ustaw (druki nr 2290, 2312 i 2312-A)
Wyniki głosowania
Sejm uchwalił ustawę rozbudowującą rządowy system eUmowy — elektroniczną platformę do zawierania umów pracowniczych — głosami koalicji rządzącej (KO, PSL-TD, Lewica, Polska2050, Centrum), przy sprzeciwie PiS i Razem oraz wstrzymaniu się Konfederacji. Dwie poprzednie próby zmiany ustawy (poprawki Konfederacji i wniosek mniejszości posła Józefaciuka) zostały przed tym głosowaniem odrzucone.
Analiza
18 kwietnia 2026, 12:06
W skrócie
System eUmowy to rządowa platforma internetowa (praca.gov.pl, biznes.gov.pl), na której pracodawcy i pracownicy mogą zawierać i przechowywać umowy o pracę oraz zlecenia całkowicie elektronicznie — bez papierowych dokumentów. Do tej pory korzystać z niej mogły tylko małe firmy do 9 pracowników; uchwalona ustawa otwiera system dla wszystkich firm bez wyjątku, dodaje nowe typy umów (m.in. zakaz konkurencji, umowy szkoleniowe, porozumienia o wolontariat) i integruje platformę z bazami ZUS, KRS i CEiDG. Uwaga: raz podjęta decyzja o przejściu na eUmowy jest nieodwołalna — nie można wrócić do tradycyjnych dokumentów papierowych (przepis o nieodwołalności pozostał w ustawie po odrzuceniu wniosku mniejszości).
Co się zmienia
- 1Zniesienie limitu podmiotowego — z systemu może teraz korzystać każda firma niezależnie od liczby pracowników; wcześniej dostęp był ograniczony do maksymalnie 9 zatrudnionych (art. 1 pkt 3, nowy art. 2 — druk 2312).
- 2Rozszerzenie katalogu umów obsługiwanych przez system o: umowę o zakazie konkurencji w trakcie i po ustaniu stosunku pracy (art. 101¹ §1 i 101² §1 KP — zakaz pracy u konkurencji), umowę szkoleniową (art. 103⁴ §1 KP — kto płaci za szkolenie pracownika), umowę o współodpowiedzialności materialnej (art. 125 §1 KP — wspólna odpowiedzialność za mienie firmy) i porozumienie o wolontariat (art. 44 ust. 1 ustawy o działalności pożytku publicznego); art. 1 pkt 13, nowe art. 13a–13c — druk 2312.
- 3Podpis elektroniczny zaufany i osobisty (np. przez mObywatel lub profil zaufany) przy umowach o zakazie konkurencji i współodpowiedzialności materialnej zastępuje podpis własnoręczny i jest traktowany jako prawnie równoważny — to wyjątek od Kodeksu pracy, który normalnie wymaga tu formy pisemnej pod rygorem nieważności (art. 1 pkt 13, nowy art. 13c ust. 5 — druk 2312).
- 4ZUS zostaje zobowiązany do automatycznego przekazywania do systemu danych ubezpieczonego: zwolnień lekarskich, okresów niezdolności do pracy, odmów wypłaty zasiłków oraz wypłacanych świadczeń emerytalnych i rentowych (art. 2 pkt 2, nowy art. 50 ust. 16a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych — druk 2312); ZUS ma 2 lata na dostosowanie swoich systemów.
- 5Ubezpieczony zyska możliwość samodzielnej zmiany swoich danych kontaktowych (adres zameldowania, zamieszkania, korespondencji) w ZUS za pośrednictwem profilu informacyjnego — bez pośrednictwa pracodawcy (art. 2 pkt 1, nowy art. 36 ust. 13a–13b ustawy o SUS — druk 2312); przepis wchodzi w życie 6 miesięcy po ogłoszeniu ustawy.
- 6Pracodawcy zatrudniający cudzoziemców muszą elektronicznie przesłać przez system umowę z cudzoziemcem do urzędu wydającego zezwolenie na pracę PRZED rozpoczęciem zatrudnienia; dla umów o pomocy przy zbiorach termin wynosi 7 dni od powierzenia pracy (art. 5 — zmiana ustawy o powierzaniu pracy cudzoziemcom, druk 2312).
- 7Państwowa Inspekcja Pracy uzyska dostęp do danych zgromadzonych w systemie (imię, nazwisko, PESEL, dane pracodawcy i zleceniodawcy) wyłącznie na wniosek i wyłącznie na czas trwania konkretnego postępowania kontrolnego (art. 1 pkt 12, nowy art. 11a — druk 2312).
- 8Zgoda stron na obsługę umowy w systemie jest nieodwołalna — po przystąpieniu nie można wrócić do dokumentów papierowych ani przenieść umowy poza system (art. 5 ust. 2 — druk 2312; wniosek mniejszości o odwołalność zgody był wcześniej odrzucony głosami koalicji).
- 9Mikro- i mali przedsiębiorcy mogą przenieść do systemu umowy zawarte wcześniej poza nim — bez ponownego zawierania; dokumenty papierowe można zdigitalizować z użyciem kwalifikowanego podpisu lub pieczęci (art. 1 pkt 7, art. 5 ust. 2a–2h — druk 2312).
- 10Koszt całego przedsięwzięcia: 101,91 mln zł do 2035 r. (78 mln zł z Funduszu Pracy, 23,91 mln zł z budżetu państwa); nowe funkcje systemu będą wdrażane przez maksymalnie 3 lata od wejścia w życie ustawy (art. 6 — druk 2312, OSR finansowy — druk 2290).
Kogo dotyczy
Pracodawcy wszystkich wielkości — mikroprzedsiębiorcy (~2,15 mln podmiotów) po raz pierwszy zyskują pełen dostęp, ale też firmy od 10 do 250+ pracowników, które wcześniej były wykluczone z systemu. Pracownicy i zleceniobiorcy — w tym cudzoziemcy pracujący w Polsce (ich pracodawcy będą musieli elektronicznie przesyłać umowy do urzędów). Wolontariusze i organizacje pożytku publicznego. Nianie i rodzice korzystający z umowy uaktywniającej (~4,2 tys. miesięcznie). Ubezpieczeni — zyskują narzędzie do samodzielnej aktualizacji danych w ZUS. ZUS — nowe obowiązki techniczne i 2-letni termin na dostosowanie systemów informatycznych. Państwowa Inspekcja Pracy — nowy kanał dostępu do danych przy kontrolach. Biura rachunkowe i działy HR — potencjalny wpływ na tradycyjne usługi obsługi dokumentacji pracowniczej.
Praktyczny wpływ
Nowe funkcje systemu nie pojawią się od razu po wejściu ustawy w życie — rząd ma 3 lata na ich wdrożenie, a ZUS 2 lata na gotowość techniczną. Korzystanie z eUmów pozostaje dobrowolne, ale decyzja o przystąpieniu jest definitywna — firma ani pracownik nie mogą się później wycofać i wrócić do papierowych umów. Pracodawcy zatrudniający cudzoziemców zyskają nowy elektroniczny kanał komunikacji z urzędami pracy, ale będą musieli przesłać umowę jeszcze przed faktycznym rozpoczęciem pracy przez cudzoziemca — niedopełnienie tego obowiązku może skutkować sankcjami. Pracownicy unikną sytuacji, w której zmiana adresu w ZUS wymaga angażowania pracodawcy jako pośrednika.
Kontrowersje
Kontrowersja wokół nieodwołalności zgody na system eUmowy: ustawa w uchwalonym kształcie zakłada, że jeśli pracodawca i pracownik raz zdecydują się obsługiwać umowę przez platformę, tej decyzji nie można cofnąć. Wniosek mniejszości posła Józefaciuka (odrzucony głosami koalicji rządzącej przed tym głosowaniem) chciał przyznać stronom prawo wyjścia z systemu w każdym czasie. Krytycy argumentują, że nieodwołalność jest zbyt daleko idącym ograniczeniem swobody stron stosunku pracy.
Powiązane głosowania
2 inne głosowania w tym procesie legislacyjnym
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych
