wniosek o odrzucenie projektu w pierwszym czytaniu.
OdrzuconoPunkt porządku obrad
Pkt. 9 Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy budżetowej na rok 2025 (druk nr 687)
Wyniki głosowania
11 października 2024budżet 2025
Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy budżetowej na rok 2025
Sejm odrzucił wniosek opozycji o natychmiastowe odrzucenie projektu budżetu na 2025 rok już w pierwszym czytaniu — wynikiem 241 głosów przeciw do 198 za — i skierował go do dalszych prac w komisji.
W skrócie
Rząd Donalda Tuska złożył projekt budżetu na 2025 rok z dochodami 632,8 mld zł, wydatkami 921,6 mld zł i rekordowym deficytem prawie 289 mld zł (7,3% PKB). PiS i Konfederacja chciały go zabić już na starcie — złożyły wniosek o odrzucenie w pierwszym czytaniu (czyli zanim Sejm w ogóle zaczął go omawiać szczegółowo). Koalicja rządząca (KO, Lewica, Polska 2050-TD, PSL-TD) zagłosowała przeciw temu wnioskowi, dzięki czemu budżet trafił do Komisji Finansów Publicznych i był procedowany dalej.
jakglosuja.pl
Wyniki per klub
za / przeciw / wstrz. / nieob.
- 182/0/0/8
- 0/152/0/4
- 0/32/0/0
- 0/31/0/1
- 0/25/0/1
- 16/0/0/2
- Kukiz15Kukiz150/0/4/0
- ?Posłowie Niezrzeszeni0/1/0/0
Analiza
30 czerwca 2026, 21:05
Co nie weszło w życie
- 1Dochody budżetu państwa zaplanowano na 632,8 mld zł — o 8,7 mld zł mniej niż w 2024 r., głównie dlatego że samorządy dostaną większy udział w podatkach PIT i CIT (reforma dochodów JST opisana w uzasadnieniu druku 687)
- 2Wydatki wyniosą 921,6 mld zł — wzrost o 55,2 mld zł względem roku 2024; w tym 63,2 mld zł to spłata długów zaciągniętych poza budżetem w czasach COVID-19 przez Polski Fundusz Rozwoju (34,7 mld zł) i Bank Gospodarstwa Krajowego/Fundusz Przeciwdziałania COVID-19 (28,5 mld zł) — rząd nazywa to 'przywróceniem przejrzystości finansów' (druk 687, uzasadnienie)
- 3Deficyt budżetu państwa sięgnie maksymalnie 288,8 mld zł, czyli 7,3% PKB (PKB = suma wszystkich dóbr i usług wytworzonych w Polsce) — przekracza unijny próg 3% PKB, ale deficyt całego sektora publicznego według metodyki UE (ESA2010) ma wynieść ok. 5,5% PKB (druk 687, art. 1 i uzasadnienie)
- 4Rekordowe wydatki na obronę: 124,3 mld zł z budżetu + 62,3 mld zł z Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych (specjalny fundusz pozabudżetowy) = łącznie 186,6 mld zł, czyli 4,7% PKB — wzrost o 28,6 mld zł względem 2024 r. (druk 687, część budżetowa dot. Ministerstwa Obrony Narodowej)
- 5Wydatki na ochronę zdrowia: łącznie 221,7 mld zł, z czego 45 mld zł bezpośrednio z budżetu; wskaźnik ustawowy to 6,5% PKB sprzed 2 lat (tzw. PKB n-2, czyli z 2023 r.) — wzrost z 6,2% obowiązujących w 2024 r. (druk 687, uzasadnienie)
- 6Program 'Rodzina 800+' (800 zł miesięcznie na każde dziecko do 18. roku życia, bez kryterium dochodowego) pochłonie 62,8 mld zł (druk 687, załącznik nr 1)
- 713. i 14. emerytura (dodatkowe świadczenia emerytalne wypłacane raz w roku) razem kosztują 31,5 mld zł; waloryzacja emerytur (coroczne podwyższenie świadczeń o wskaźnik inflacji i wzrostu płac) od 1 marca 2025 r. — 24,2 mld zł (druk 687, uzasadnienie)
- 8Program 'Aktywny rodzic' (3 świadczenia dla rodziców małych dzieci zastępujące dotychczasowe dofinansowania żłobkowe) — 8,4 mld zł; świadczenie żłobkowe wzrośnie z 400 zł do max 1500 zł miesięcznie (druk 687, uzasadnienie)
- 9Obsługa długu Skarbu Państwa (odsetki i raty od pożyczek państwa) pochłonie 75,5 mld zł — wzrost o 9 mld zł w ciągu roku (druk 687, część 79)
- 10Podwyżki wynagrodzeń w sferze budżetowej (urzędnicy, nauczyciele) o 5% tzw. kwoty bazowej (liczba używana do wyliczania płac w administracji) — łączny koszt ok. 5,3 mld zł (druk 687, art. 9)
- 11Renta wdowia (prawo do pobierania części emerytury po zmarłym małżonku obok własnej emerytury) — od 1 lipca 2025 r. w wysokości 15% drugiego świadczenia; od 2027 r. wzrośnie do 25% (druk 687, uzasadnienie)
Kogo dotyczy
Praktycznie wszyscy — ale w szczególności: emeryci i renciści (waloryzacja, renta wdowia, 13. i 14. emerytura), rodzice małych dzieci (800+, Aktywny rodzic), pracownicy budżetówki i nauczyciele (podwyżki), samorządy gminne i powiatowe (dostaną więcej z podatków PIT/CIT), wojsko i przemysł zbrojeniowy (rekordowe wydatki obronne), szpitale i pacjenci (więcej na zdrowie), przedsiębiorcy (urlop od składek ZUS 1 miesiąc w roku od 1.11.2024), górnicy (3,5 mld zł na górnictwo węgla), osoby z niepełnosprawnościami (7,1 mld zł na świadczenie wspierające)
Praktyczny wpływ
Samo głosowanie było proceduralne — decydowało tylko o tym, czy budżet w ogóle trafi do komisji. Ponieważ wniosek o odrzucenie przepadł, Komisja Finansów Publicznych przez kilka tygodni (październik–listopad 2024) szczegółowo omawiała projekt. Na etapie komisji zgłoszono liczne wnioski mniejszości (poprawki złożone przez posłów przegłosowanych w komisji), m.in. od posła Adriana Zandberga (Lewica) postulującego wyższe podwyżki dla budżetówki do 115%, czy od posłów Konfederacji żądających cięć wydatków na pomoc dla cudzoziemców i organizacje romskie — wszystkie te poprawki komisja odrzuciła (druk 857-A). Senat uchwalił 28 własnych poprawek (druk 919), które Komisja Finansów Publicznych rekomendowała przyjąć w całości (druk 940). Ostatecznie ustawa budżetowa weszła w życie jako DU/2025/63.
Kontrowersje
Rekordowy deficyt budżetowy — 288,8 mld zł (7,3% PKB) — jest głównym punktem sporu. Opozycja (PiS, Konfederacja) zarzucała rządowi rozrzutność i zadłużanie państwa. Rząd kontrargumentuje, że część tego deficytu to techniczna operacja: wciągnięcie do budżetu długów zaciągniętych w czasach COVID-19 poza budżetem (przez PFR i BGK), co rzekomo tylko ujawnia dług już istniejący, a nie tworzy nowy. Deficyt całego sektora publicznego według metodyki UE (ok. 5,5% PKB) przekracza unijny próg 3% PKB, co grozi Polsce procedurą nadmiernego deficytu ze strony Komisji Europejskiej.
Powiązane głosowania
178 innych głosowań w tym procesie legislacyjnym
Głosy posłów
459 głosów indywidualnych
