głosowanie nad całością projektu.
PrzyjętoPunkt porządku obrad
Pkt. 41 Sprawozdanie Komisji o poselskim projekcie uchwały w sprawie powołania Komisji Śledczej do zbadania legalności, prawidłowości oraz celowości działań, a także występowania nadużyć, zaniedbań i zaniechań w zakresie legalizacji pobytu cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w okresie od dnia 1 stycznia 2019 r. do dnia 20 listopada 2023 r. (druki nr 56 i 80)
Wyniki głosowania
Sejm przyjął w całości uchwałę o powołaniu komisji śledczej ds. legalizacji pobytu cudzoziemców w latach 2019–2023 — 259 głosów za, 79 przeciw i 1 wstrzymujący się.
W skrócie
Opozycja od dawna domagała się sejmowej komisji śledczej (organ Sejmu, który zbiera dowody, żąda dokumentów i przesłuchuje świadków), żeby zbadać tzw. aferę wizową — podejrzenia korupcji przy wydawaniu polskich wiz cudzoziemcom z krajów Afryki i Azji w Ministerstwie Spraw Zagranicznych, m.in. wokół sekretarza stanu Piotra Wawrzyka. Tego wieczoru Sejm ostatecznie zatwierdził cały projekt uchwały: powstanie 11-osobowa komisja, która ma zbadać działania rządu, MSZ, konsulatów, prokuratury i służb w okresie od 12 listopada 2019 r. do 20 listopada 2023 r. Wcześniej tego samego dnia Sejm odrzucił wnioski PiS o rozszerzenie śledztwa do 2007 r. i o badanie mediów.
Co się zmienia
- 1Sejm powołuje Komisję Śledczą do zbadania legalizacji pobytu cudzoziemców w latach 2019–2023 (art. 1 druku 56/80 — przepis tworzący komisję i wyznaczający przedmiot oraz okres dochodzenia; w wersji końcowej procesu data początkowa to 12 listopada 2019 r., a nie 1 stycznia 2019 r. z pierwotnego projektu)
- 2Komisja ma ocenić działania ministrów, MSZ, konsulatów, prokuratury, CBA, ABW, policji, Straży Granicznej i innych służb w sprawie wiz i legalizacji pobytu (art. 2 pkt 1–2 druku 56 — przepis wymieniający konkretne grupy osób i instytucji podlegających badaniu)
- 3Komisja ma ustalić liczbę i tożsamość osób, którym zalegalizowano pobyt w wyniku nadużyć lub zaniedbań urzędów (art. 2 pkt 4 druku 56 — przepis nakazujący identyfikację poszkodowanych procederem lub nielegalnie wprowadzonych cudzoziemców)
- 4Komisja ma ocenić działania związane z przygotowaniem, zawarciem i realizacją umów pośrednictwa wizowego przez MSZ i urzędników (art. 2 pkt 5–6 oryginalnego druku 56 — przepis dający komisji mandat do badania kontraktów z pośrednikami wizowymi; w wersji komisyjnej z druku 80 poprawka nr 2 miała ten punkt wykreślić, ale w dostarczonym tekście druku 56 nadal występuje)
- 5Komisja ma przeanalizować projekty ustaw i rozporządzeń dotyczących legalizacji pobytu cudzoziemców zgłaszane przez rząd w badanym okresie (art. 2 pkt 7 druku 56 — przepis obejmujący m.in. zmiany prawa wizowego wprowadzone autopoprawką do ustawy covidowej)
- 6W skład komisji wchodzi 11 posłów (art. 3 druku 56 — przepis określający liczebność organu śledczego)
- 7Uchwała wchodzi w życie od razu po głosowaniu (art. 4 druku 56 — przepis o natychmiastowej mocy prawnej decyzji Sejmu)
Kogo dotyczy
Byli i obecni urzędnicy MSZ, konsulowie, sekretarz stanu Piotr Wawrzyk i osoby powiązane z tzw. aferą wizową, prokuratura i CBA ( które w uzasadnieniu zarzuca się bezskuteczność), cudzoziemcy z krajów m.in. Indii, Gruzji, Turcji, Ugandy i Filipin, którzy dostali lub ubiegali się o wizy, pośrednicy wizowi oraz posłowie powołani do 11-osobowego składu komisji.
Praktyczny wpływ
Sejm rozpocznie formalne dochodzenie parlamentarne: komisja będzie mogła żądać dokumentów, wzywać świadków i przesłuchiwać ministrów oraz funkcjonariuszy pod groźbą odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Efektem mogą być raport końcowy, wnioski do prokuratury oraz projekty zmian w prawie wizowym — to narzędzie polityczne opozycji do weryfikacji rządów PiS w sprawie masowego wydawania wiz, które według wnioskodawców przekroczyło 1,9 mln dokumentów w 30 miesięcy.
Kontrowersje
Cała sprawa tzw. afery wizowej — zarzuty korupcji przy wizach dla obywateli krajów afrykańskich i azjatyckich, dymisja Piotra Wawrzyka po wizycie CBA, brak aktów oskarżenia oraz doniesienia o „filmowcach z Bollywood”, wizach gruzińskich i wyłudzeniach w Ugandzie — była jednym z głównych sporów politycznych jesieni 2023 r. PiS protestował przeciw komisji i próbował ją rozszerzyć do 2007 r. oraz dodać badanie mediów; opozycja nazywała to obstrukcją.
Powiązane głosowania
2 inne głosowania w tym procesie legislacyjnym
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych
