wniosek o odrzucenie projektu w pierwszym czytaniu.
OdrzuconoPunkt porządku obrad
Pkt. 2 Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o szczególnych rozwiązaniach w zakresie rozpoznawania przez Sąd Najwyższy spraw, związanych z wyborami Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz wyborami uzupełniającymi do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, zarządzonymi w 2025 r. (druk nr 923)
Wyniki głosowania
9 stycznia 2025SN wybory 2025
Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o szczególnych rozwiązaniach w zakresie rozpoznawania przez Sąd Najwyższy spraw, związanych z wyborami…
Sejm odrzucił wniosek PiS o natychmiastowe odrzucenie projektu ustawy w pierwszym czytaniu (178 za odrzuceniem, 218 przeciw) – projekt trafił do dalszych prac komisyjnych. Ustawa miała tymczasowo zmienić to, która część Sądu Najwyższego będzie rozstrzygać o ważności wyborów prezydenckich 2025 r.
W skrócie
Prawo dotychczas mówi, że protesty wyborcze i ważność wyborów prezydenckich rozpatruje Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych (IKNiSP) Sądu Najwyższego – izba powołana przez rząd PiS w 2018 r., której legalność kwestionuje Trybunał Sprawiedliwości UE. Projekt chciał ją ominąć: przy wyborach prezydenckich 2025 r. sprawy miałoby rozstrzygać 15 najstarszych stażem sędziów SN z trzech innych izb (Cywilnej, Karnej i Pracy). Wniosek PiS o natychmiastowe zabicie projektu przepadł – ustawa przeszła do komisji, ale ostatecznie prezydent Duda ją zawetował w marcu 2025 r.
jakglosuja.pl
Wyniki per klub
za / przeciw / wstrz. / nieob.
- 175/0/0/15
- 0/151/0/6
- 0/29/0/3
- 0/31/0/1
- 0/1/20/0
- 0/0/17/1
- 0/5/0/0
- RepublikanieRepublikanie3/0/1/0
- ?Posłowie Niezrzeszeni0/1/0/0
Analiza
04 lipca 2026, 13:20
Co nie weszło w życie
- 1Wniosek o odrzucenie projektu w I czytaniu został odrzucony wynikiem 178:218 – projekt skierowano do Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka (głosowanie z 9 stycznia 2025 r., 26. posiedzenie Sejmu).
- 2Art. 1 pierwotnego projektu (druk 923): zamiast Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych (art. 26 §1 pkt 2 ustawy o SN – przepis który dotychczas daje IKNiSP wyłączność na sprawy wyborcze) protesty wyborcze i stwierdzenie ważności wyborów prezydenta i senatorów w 2025 r. miał rozpatrywać połączony skład Izby Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych SN.
- 3Art. 1 po poprawkach komisji (druk 943): skład zmieniono na 15 najstarszych stażem sędziów SN – niezależnie od izby – przewodniczący to sędzia z najdłuższym stażem (przepis art. 26 §1 pkt 2 ustawy o SN nadal wyłączony).
- 4Art. 2 druku 923/943: odwołania od uchwał PKW (Państwowej Komisji Wyborczej – organu zarządzającego wyborami) Sąd Najwyższy rozpatruje w składzie 3 losowo wybranych sędziów z Izby Cywilnej, Karnej i Pracy.
- 5Art. 3 druku 923: ustawa miała wejść w życie po 3 dniach od ogłoszenia – skrócony termin uzasadniony pilnością (standardowy termin vacatio legis to 14 dni).
- 6Druk 943-A: komisja przedstawiła dodatkowe poprawki PSL-TD/PL2050/KO zakładające m.in. że nowe składy orzekające obejmą też już wszczęte sprawy wyborcze (art. 2b).
- 7Druk 1117: Prezydent Andrzej Duda zawetował uchwaloną ustawę 8 marca 2025 r., odsyłając ją do Sejmu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie (art. 122 ust. 5 Konstytucji – uprawnienie prezydenta do weta).
Kogo dotyczy
Kandydaci na prezydenta RP i ich komitety wyborcze (mogą składać protesty wyborcze); wyborcy i partie składające protesty po wyborach; sędziowie Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN (zostaliby wykluczeni ze spraw wyborczych 2025 r.); sędziowie pozostałych izb SN (weszliby w skład orzekający); Państwowa Komisja Wyborcza (jej uchwały byłyby zaskarżane do inaczej obsadzonego składu SN).
Praktyczny wpływ
Gdyby ustawa weszła w życie, orzeczenie o ważności wyborów prezydenckich 2025 r. wydałby skład sędziów niemianowanych przez KRS (Krajową Radę Sądownictwa) w składzie zakwestionowanym przez TSUE, co miało usunąć ryzyko nieuznania wyników wyborów w Europie. Po wecie prezydenta Dudy IKNiSP zachowała kompetencję do rozstrzygania sporów wyborczych na dotychczasowych zasadach.
Kontrowersje
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN powstała w 2018 r. w ramach reformy sądowej PiS; Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że narusza unijne standardy niezależności sądownictwa, a wielu polskich prawników i sądów kwestionuje ważność jej orzeczeń. Koalicja rządząca chciała uniknąć sytuacji, w której o ważności wyborów prezydenckich orzeka izba uznawana za nielegalną, co mogłoby rzucić cień na wynik wyborów. PiS oceniło projekt jako bezprawną próbę politycznej kontroli nad sądem i wyeliminowania prawowitych sędziów. Prezydent Duda argumentował w wecie, że ustawa narusza Konstytucję i niezależność sądownictwa. Głosowanie przebiegło ściśle wzdłuż linii koalicja–opozycja, a Konfederacja i część Lewicy wstrzymały się od głosu.
Powiązane głosowania
3 inne głosowania w tym procesie legislacyjnym
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych