głosowanie nad całością projektu.

Co się zmienia

• 1Powstaje Instytut imienia Wincentego Witosa jako instytut badawczy (jednostka naukowa działająca na podstawie osobnej ustawy) z osobowością prawną (może sam zawierać umowy i mieć majątek) w Warszawie pod nadzorem ministra rolnictwa — art. 2 druku 1325 (określa status prawny, siedzibę i nadzór).
• 2Ustawa nadaje Instytutowi szeroki katalog zadań: badania historyczne, upamiętnianie ofiar totalitaryzmów XX wieku, opiekę nad miejscami pamięci, działalność wydawniczą i edukacyjną — art. 3 druku 1325 (wylicza cele i konkretne działania Instytutu).
• 3Tworzy się strukturę władz Instytutu: Dyrektor Instytutu i Rada Naukowa (organ opiniująco-doradczy), a dyrektora powołuje i odwołuje minister na 5-letnią kadencję — art. 5-7 druku 1325 (ustala organy, tryb powołania i wymogi dla dyrektora).
• 4Wprowadza się ograniczenia dla dyrektora, m.in. zakaz członkostwa w partii politycznej i zakaz działalności mogącej podważać bezstronność (neutralność w wykonywaniu funkcji) — art. 8 druku 1325 (ma chronić niezależność urzędu dyrektora).
• 5Instytut dostaje stałe źródło finansowania jako dotację podmiotową (coroczne finansowanie działalności instytucji) z budżetu państwa oraz możliwość pozyskiwania innych środków, np. z UE i darowizn — art. 12 druku 1325 (określa, skąd Instytut ma pieniądze).
• 6Na uruchomienie Instytutu przewidziano jednorazowo 10 mln zł w 2025 r. na pierwsze wyposażenie w środki obrotowe (pieniądze na bieżące działanie), z możliwością wydania także w kolejnych latach — art. 18 druku 1325 (zapewnia finansowy start Instytutu).
• 7Minister ma powołać Pełnomocnika (osoba czasowo organizująca nową instytucję) w 14 dni od wejścia ustawy w życie; pełnomocnik organizuje Instytut i działa jak dyrektor do czasu powołania właściwego dyrektora — art. 19 i art. 21 druku 1325 (reguluje uruchomienie instytucji krok po kroku).
• 8Instytut od wejścia ustawy w życie uzyskuje osobowość prawną (staje się samodzielnym podmiotem prawa), a pełnomocnik ma go wpisać do KRS (rejestr podmiotów) — art. 20 druku 1325 (formalnie uruchamia byt prawny Instytutu).