poprawki nr 1 i 3
PrzyjętoPunkt porządku obrad
Pkt. 32 Sprawozdanie Komisji o poselskim projekcie uchwały w sprawie powołania Komisji Śledczej do zbadania legalności, prawidłowości oraz celowości działań podjętych w celu przygotowania i przeprowadzenia wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w 2020 roku w formie głosowania korespondencyjnego (druki nr 58 i 78)
Wyniki głosowania
Sejm przyjął poprawki nr 1 i 3 do uchwały o powołaniu komisji śledczej ds. wyborów prezydenckich 2020 w formie korespondencyjnej — 244 głosy za, 186 przeciw, 17 wstrzymało się.
W skrócie
Opozycja chce powołać sejmową komisję śledczą (specjalny organ Sejmu zbierający dowody i przesłuchujący świadków), która zbada, jak rząd w 2020 roku próbował zorganizować tzw. wybory kopertowe w czasie pandemii COVID-19. Poprawka nr 1 usuwa z art. 1 ust. 2 (druga część pierwszego artykułu) szczegółową definicję „działań” — pięciopunktowy katalog obejmujący m.in. ustawę antycovidową, prace Sejmu IX kadencji, polecenia dla Poczty Polskiej i Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych — bo te treści przeniesiono do rozbudowanego art. 2. Poprawka nr 3 zmienia brzmienie art. 2 pkt 2 (drugi punkt zakresu komisji): zamiast pytać, czy same wybory „mogły sprowadzić niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia”, komisja ma ustalić, czy organy administracji rządowej (urzędy i instytucje podległe rządowi) miały świadomość takiego ryzyka podczas pandemii.
Co się zmienia
- 1Skreślono art. 1 ust. 2 z wersji z druku nr 58 — przepis ten definiował, co rozumieć przez „działania” związane z wyborami korespondencyjnymi, wymieniając m.in. ustawę antycovidową (druki 330, 332), prace Komisji Finansów Publicznych, polecenia ministrów dla Poczty Polskiej S.A. i PWPW S.A. oraz inne akty administracji (art. 1 ust. 2 druku 58 — katalog tego, co komisja miałaby badać)
- 2Po poprawce nr 1 art. 1 zawiera wyłącznie postanowienie o powołaniu komisji, bez definicji działań — zgodnie z wersją ze sprawozdania komisji w druku nr 78 (art. 1 druku 78 — samo utworzenie organu śledczego)
- 3Poprawka nr 3 nadaje art. 2 pkt 2 nowe brzmienie: komisja ma ustalić, czy organy administracji rządowej działając w celu przygotowania wyborów korespondencyjnych w 2020 r. w czasie pandemii COVID-19 „miały świadomość, że ich przeprowadzenie może sprowadzić niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia wielu osób” — zamiast pierwotnego pytania, czy wybory „mogły sprowadzić” takie niebezpieczeństwo i szerzyć epidemię (art. 2 pkt 2 druku 78 vs art. 2 pkt 2 druku 58 — zmiana z weryfikacji hipotezy medycznej na badanie wiedzy decydentów)
- 4Przyjęcie poprawki nr 1 uczyniło bezprzedmiotową poprawkę nr 2 — dotyczyła ona tego samego skreślanego ust. 2 (uwaga legislacyjna z posiedzenia komisji)
- 5Przyjęcie poprawki nr 3 uczyniło bezprzedmiotowymi poprawki nr 4 i 5 — dotyczyły alternatywnego brzmienia tego samego punktu (uwaga legislacyjna z posiedzenia komisji)
Kogo dotyczy
Przyszła Komisja Śledcza i jej zakres badań; członkowie Rady Ministrów wymienieni w projekcie — Prezes Rady Ministrów Mateusz Morawiecki i Wiceprezes, Minister Aktywów Państwowych Jacek Sasin wraz z podległymi im funkcjonariuszami publicznymi; spółki skarbu państwa objęte katalogiem działań — Poczta Polska S.A. i Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych S.A.; organy administracji rządowej, które w 2020 r. przygotowywały wybory korespondencyjne.
Praktyczny wpływ
Komisja — jeśli zostanie powołana — nie będzie opierała zakresu prac na podwójnej definicji w art. 1 i art. 2, lecz na rozbudowanym art. 2 ze sprawozdania komisji; w sprawie ryzyka epidemicznego śledztwo skupi się na tym, co wiedzieli decydenci rządowi, a nie na ocenie naukowej, czy wybory faktycznie zwiększyłyby zakażenia — co odpowiada uwagom Biura Analiz Sejmowych i Biura Legislacyjnego o granicach kompetencji komisji śledczej.
Kontrowersje
Cała sprawa tzw. wyborów kopertowych w 2020 r. była jednym z największych politycznych sporów tamtej kadencji: do ustawy antycovidowej w nocy dodano art. 100 zawieszający część Kodeksu wyborczego (ustawy regulującej wybory), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał za nieważną decyzję premiera kierującą Pocztę Polską do przygotowania wyborów, a w uzasadnieniu druku nr 58 wskazano na możliwe naruszenie konstytucyjnych zasad demokratycznych wyborów.
Powiązane głosowania
4 inne głosowania w tym procesie legislacyjnym
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych