głosowanie nad całością projektu uchwały
PrzyjętoPunkt porządku obrad
Pkt. 32 Sprawozdanie Komisji o poselskim projekcie uchwały w sprawie powołania Komisji Śledczej do zbadania legalności, prawidłowości oraz celowości działań podjętych w celu przygotowania i przeprowadzenia wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w 2020 roku w formie głosowania korespondencyjnego (druki nr 58 i 78)
Wyniki głosowania
Sejm przyjął w całości uchwałę powołującą Komisję Śledczą ds. przygotowania wyborów prezydenckich w 2020 r. w formie głosowania korespondencyjnego — 446 głosów za, nikt nie głosował przeciw ani nie wstrzymał się.
W skrócie
Chodzi o tzw. wybory kopertowe z kwietnia 2020 r., gdy rząd w czasie pandemii COVID-19 próbował zorganizować wybory prezydenckie korespondencyjnie, m.in. przez nocną poprawkę do ustawy antycovidowej. Tym głosowaniem Sejm oficjalnie powołał komisję śledczą (specjalny organ Sejmu, który zbiera dowody, żąda dokumentów i przesłuchuje świadków), która ma zbadać, czy te działania były legalne, sensowne i czy nie narażały ludzi ani publicznych pieniędzy.
Co się zmienia
- 1Sejm powołuje Komisję Śledczą do zbadania legalności, prawidłowości i celowości działań związanych z przygotowaniem wyborów prezydenckich 2020 r. w formie głosowania korespondencyjnego (art. 1 druku 78 — tworzy organ do zbierania informacji o tych wydarzeniach)
- 2Komisja ma ocenić działania organów administracji rządowej (urzędów i instytucji podległych rządowi), w tym premiera Mateusza Morawieckiego i wicepremiera Jacka Sasina oraz podległych im urzędników (art. 2 pkt 1 druku 78 — sprawdzenie, czy decydenci działali zgodnie z prawem)
- 3Komisja ma ustalić, czy urzędnicy wiedzieli, że organizacja wyborów w pandemii mogła zagrażać życiu i zdrowiu wielu osób (art. 2 pkt 2 druku 78 — pytanie o świadomość ryzyka epidemiologicznego, a nie tylko o samo ryzyko)
- 4Komisja ma sprawdzić, czy przygotowania wyborów doprowadziły do marnotrawienia publicznych pieniędzy lub majątku państwowego (art. 2 pkt 3 druku 78 — kontrola gospodarowania środkami Skarbu Państwa)
- 5Komisja ma zbadać legalność projektów ustaw i innych zmian prawnych zmierzających do wyborów wyłącznie korespondencyjnych (art. 2 pkt 4 druku 78 — weryfikacja legislacyjnych przygotowań wyborów)
- 6Komisja ma ocenić polecenia wydane spółkom skarbu państwa, w tym Poczcie Polskiej S.A. i Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych S.A. (art. 2 pkt 5–6 druku 78 — kontrola poleceń rządu dla firm realizujących przygotowania wyborcze)
- 7Komisja ma zbadać inne akty administracji — decyzje, polecenia i postanowienia — związane z wyborami korespondencyjnymi (art. 2 pkt 7 druku 78 — szeroki przegląd działań urzędowych poza samymi ustawami)
- 8Komisja ma ustalić, kto faktycznie przygotował projekty ustaw i inne zmiany prawne dotyczące wyborów korespondencyjnych (art. 2 pkt 8 druku 78 — identyfikacja rzeczywistych autorów przepisów)
- 9W skład komisji wejdzie 11 posłów (art. 3 druku 78 — określa liczebność organu śledczego)
- 10Uchwała wchodzi w życie od razu po głosowaniu (art. 4 druku 78 — komisja może rozpocząć prace natychmiast po powołaniu składu)
Kogo dotyczy
Premier Mateusz Morawiecki, wicepremier Jacek Sasin i urzędnicy im podlegli; Poczta Polska S.A. i Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych S.A.; 11 posłów, którzy wejdą w skład komisji; osoby i instytucje zaangażowane w przygotowanie wyborów korespondencyjnych w 2020 r.
Praktyczny wpływ
Powstał formalny organ parlamentarny z uprawnieniami do przesłuchiwań, żądania dokumentów i wnioskowania o kontrolę — może więc w ciągu najbliższych miesięcy ujawnić nowe informacje o decyzjach rządu z kwietnia 2020 r. i wywołać dalsze konsekwencje polityczne lub prawne, choć sama uchwała nie nakazuje kar ani nie zmienia przepisów wyborczych.
Kontrowersje
Sprawa tzw. wyborów kopertowych w 2020 r. była jednym z największych politycznych sporów tamtej kadencji: do ustawy antycovidowej w nocy dodano art. 100 zawieszający część Kodeksu wyborczego (ustawy regulującej wybory), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał za nieważną decyzję premiera kierującą Pocztę Polską do przygotowania wyborów, a w uzasadnieniu druku nr 58 wskazano na możliwe naruszenie konstytucyjnych zasad demokratycznych wyborów.
Powiązane głosowania
4 inne głosowania w tym procesie legislacyjnym
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych