głosowanie nad całością projektu.
PrzyjętoPunkt porządku obrad
Pkt. 25 Sprawozdanie Komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza przez statki oraz niektórych innych ustaw (druki nr 2317, 2467 i 2467-A)
Wyniki głosowania
Sejm przyjął w całości ustawę wdrażającą unijne przepisy o emisjach ze statków — 237 posłów było za, 199 przeciw; tekst po poprawkach komisji zostaje przyjęty i może trafić dalej w procedurze legislacyjnej.
Analiza
15 lipca 2026, 01:33
W skrócie
Rządowy projekt ma przenieść do polskiego prawa dwa unijne rozporządzenia: FuelEU Maritime (wymusza na armatorach stopniowe obniżanie emisji gazów cieplarnianych ze zużycia energii na statkach zawijających do portów UE) oraz rozszerzenie systemu MRV o dodatkowe gazy i typy statków. Ustawa wyznacza dyrektorów urzędów morskich w Szczecinie i Gdyni jako organy, które będą karać armatorów, wydawać dokumenty zgodności FuelEU i w skrajnych przypadkach zatrzymywać statki lub nakazywać im opuszczenie portu. Poprawki komisji z druku 2467 doprecyzowały definicje (m.in. kto jest armatorem), rozdzieliły systemy THETIS-EU i THETIS-MRV oraz rozszerzyły obowiązki informacyjne organów kontrolnych.
Co się zmienia
- 1Dyrektorzy urzędów morskich w Szczecinie i Gdyni dostają kompetencje egzekucyjne FuelEU: nakładanie kar, wydawanie dokumentów zgodności, przegląd obliczeń weryfikatorów i dodatkowe kontrole armatorów (art. 1 UZZM art. 14a–14g — nowy rozdział o procedurach FuelEU i karach za deficyt emisji lub paliw odnawialnych)
- 2Kary pieniężne do 50 000 SDR (specjalne prawa ciągnienia MFW, ok. 260 tys. zł) za brak ważnego dokumentu zgodności FuelEU lub za naruszenia obowiązków monitorowania i raportowania emisji (art. 1 UZZM art. 36aa ust. 7 i art. 37d — sankcje administracyjne nakładane decyzją dyrektora urzędu morskiego)
- 3Wpływy z kar FuelEU trafiają na Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) i muszą być przeznaczone na dekarbonizację żeglugi: paliwa odnawialne, bunkrowanie, podłączenia do prądu z lądu (OPS) i nowe technologie (art. 2 POŚ art. 401 ust. 7 pkt 21 i art. 401c ust. 9d — szacowane ok. 12,28 mln zł rocznie w latach 2026–2030 i ok. 36,85 mln zł rocznie w latach 2031–2034)
- 4Polskie Centrum Akredytacji (PCA) zostaje jedyną krajową jednostką akredytującą weryfikatorów emisji ze statków (art. 1 UZZM art. 14b — wdrożenie wymogu z rozporządzenia FuelEU Maritime; koszty PCA: od 0,064 mln zł w 2026 r. do 0,080 mln zł w 2035 r.)
- 5Od 1 stycznia 2030 r. armatorzy i kapitanowie muszą zgłaszać zamiar podłączenia do prądu z lądu (OPS) lub zastosowania technologii bezemisyjnej przed wejściem do portów TEN-T (Gdańsk, Gdynia, Świnoujście) i wybranych innych portów (art. 1 UZZM art. 10c — obowiązek notyfikacji przez Krajowy Pojedynczy Punkt Kontaktowy)
- 6Statek polskiej bandery bez ważnego dokumentu FuelEU przez co najmniej dwa kolejne okresy rozliczeniowe może zostać zatrzymany; statek obcej bandery — wezwany do opuszczenia portu i zakaz ponownego wejścia (art. 1 UZZM art. 27a i art. 34b — środki przymusu wobec statków notorycznie niezgodnych)
- 7Odbiór odpadów ze statków w portach może świadczyć wyłącznie zarządca portu lub upoważniony przez niego podmiot; przystanie plażowe wchodzą w system planów gospodarowania odpadami i kontroli co dwa lata (art. 3 ustawy PRF art. 7 ust. 1a, art. 18a i art. 26 — uszczelnienie gospodarki odpadami portowymi)
- 8Dostawcy paliw żeglugowych składają kwartalne sprawozdania do dyrektora urzędu morskiego z ilościami w tonach, a nie w litrach (art. 1 UZZM art. 13e — nowe wymogi raportowania bunkrowania paliw)
- 9Poprawki komisji z druku 2467 doprecyzowały definicję armatora — obejmuje zarówno podmiot z Kodeksu ISM (międzynarodowy kodeks bezpieczeństwa statków), jak i właściciela lub zarządcę statku nieobjętego tym kodeksem (art. 1 pkt 2 druku 2467 / UZZM art. 4 pkt 2 — określa, kto prawnie odpowiada za obowiązki FuelEU)
- 10Poprawka komisji nr 4 rozszerzyła przepisy o przekazywaniu informacji z kontroli statków tak, by obejmowały też administratora systemu THETIS-EU (art. 1 pkt 4 druku 2467 / UZZM art. 7 ust. 5a — większa przejrzystość wymiany danych o inspekcjach portowych)
Kogo dotyczy
Armatorzy polscy (szacunkowo 23 przedsiębiorstwa, ok. 114 statków pod polską administracją; ok. 55–60 statków rocznie może trafić na kary), kapitanowie statków, dyrektorzy urzędów morskich w Szczecinie i Gdyni, zarządcy portów TEN-T (Gdańsk, Gdynia, Świnoujście) i 28 portów mniejszego znaczenia, operatorzy 50 przystani morskich i przystani plażowych, firmy odbierające odpady ze statków (tylko upoważnione), dostawcy paliw bunkrowych (m.in. ORLEN, POPiHN), 16 weryfikatorów emisji akredytowanych przez PCA, NFOŚiGW, Krajowy Ośrodek Bilansowania i Zarządzania Emisjami (KOBiZE) oraz armatorzy zagraniczni zawijający do polskich portów.
Praktyczny wpływ
Armatorzy dużych statków (powyżej 5000 GT) będą musieli stopniowo przechodzić na paliwa mniej emisyjne lub płacić kary — limity emisji spadają od -2% w 2025 r. do -80% w 2050 r. względem wartości referencyjnej 91,16 gCO₂eq/MJ. Porty będą musiały inwestować w infrastrukturę podłączeń do prądu z lądu, bo od 2030 r. kontenerowce i promy w portach TEN-T będą musiały zgłaszać zamiar korzystania z OPS. Nieupoważnione firmy odbierające odpady ze statków stracą możliwość działania w portach. Kary finansowe nie znikną w budżecie państwa — trafią z powrotem do branży morskiej w formie programów NFOŚiGW na zieloną żeglugę.
Kontrowersje
Komisja Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej — ciało merytorycznie odpowiedzialne za ten projekt — najpierw zarekomendowała jego całkowite odrzucenie (druk 2364 z 25 marca 2026 r.), co jest rzadkie wobec projektu rządowego. Sejm tę rekomendację odrzucił 17 kwietnia, a później przyjął ustawę w całości. Uzasadnienie komisji za odrzuceniem nie jest zawarte w dostępnych dokumentach, ale sam fakt sygnalizuje poważne zastrzeżenia — prawdopodobnie dotyczące sposobu implementacji przepisów UE, zakresu uprawnień dyrektorów urzędów morskich lub mechanizmu kar.
Powiązane głosowania
3 inne głosowania w tym procesie legislacyjnym
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych