Obiecali X. Sejm zagłosował Y.

Tracker porównuje obietnicę kampanijną z faktycznymi głosami klubu parlamentarnego. Nie oceniamy intencji - tylko to, co widać w danych Sejmu. Poniżej pełna ścieżka od programu wyborczego do werdyktu.

1. 1. Obietnica z programu wyborczego

   Każda pozycja pochodzi z publicznego programu partii z kampanii 2023. Mamy pole expected_vote: czy szczera realizacja obietnicy wymaga głosu ZA, PRZECIW, czy wystarczy sam fakt głosowania na temat.

2. 2. Surowe dopasowanie do procesów legislacyjnych

   Nie łączymy obietnicy z głosowaniem tylko dlatego, że pada w nim podobne słowo. Każdy kandydujący proces legislacyjny (druk) ocenia model językowy i nadaje mu wynik trafności 0-100: jak bardzo ustawa dotyczy ISTOTY obietnicy. Łączymy dopiero przy wyniku co najmniej 70. Jeśli to wspólny temat, a nie ta sama materia - nie matchujemy. Lepiej nie dopasować niż dopasować na siłę.

3. 3. Grupowanie w procesy, potem rozbicie na głosowania

   Jedna obietnica może wiązać się z wieloma procesami, a jeden proces z wieloma głosowaniami (pierwsze czytanie, poprawki, głosowanie końcowe). Najpierw pokazujemy proces - druk i kto go zgłosił (rządowy, poselski, obywatelski...) - a dopiero w nim pojedyncze głosowania, gdzie sprawdzamy, czy klub był za czy przeciw.

4. 4. Kierunek głosowania (vote_stance)

   Ten sam głos ZA może realizować obietnicę albo ją łamać - zależnie od tego, czy głosowano nad projektem liberalizującym (pro) czy zaostrzającym (contra), nad przyjęciem czy odrzuceniem. Dla każdego głosowania osobno ustawiamy kierunek: pro = głos ZA wspiera obietnicę, contra = głos ZA jest z nią sprzeczny.

5. 5. Uczciwa ocena: tylko to, na co klub miał wpływ

   Pokazujemy rolę klubu w kadencji. Współrządzący miał narzędzia, by temat podjąć i przeforsować; opozycja mogła głosować i składać własne projekty, ale nie mogła sama wymusić ustawy. Dlatego brak głosowania znaczy co innego dla rządu, a co innego dla opozycji. Patrzymy też na inne ślady działań w temacie (np. interpelacje klubu), nie tylko na sam głos.

6. 6. Werdykt końcowy

   Liczymy % posłów klubu głosujących ZA / PRZECIW / wstrzymanych (te trzy w mianowniku; nieobecności pomijamy) i przekładamy na zgodność z obietnicą. Średnią ważymy trafnością dopasowania - słabszy match waży mniej. Próg: co najmniej 65% = spełniona, najwyżej 35% = sprzeczna, pomiędzy = częściowo. Gdy mamy możliwego kandydata, ale dopasowanie nie jest jeszcze przesądzone - 'w trakcie analizy'. Gdy nie znaleźliśmy żadnego pasującego głosowania - 'brak powiązanego głosowania' (to nie znaczy, że obietnica jest niespełniona).