wniosek o odrzucenie projektu w pierwszym czytaniu.
OdrzuconoPunkt porządku obrad
Pkt. 5 Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o Trybunale Konstytucyjnym (druk nr 253)
Wyniki głosowania
Sejm nie odrzucił poselskiego projektu ustawy o Trybunale Konstytucyjnym w pierwszym czytaniu — wniosek o jego odrzucenie przegrał głosami 194 za i 233 przeciw, więc projekt trafił dalej do prac legislacyjnych.
Analiza
27 czerwca 2026, 19:10
W skrócie
Posłowie KO, Trzeciej Drogi i Lewicy złożyli kompleksowy projekt, który ma zastąpić obecne ustawy o Trybunale Konstytucyjnym (TK — sąd sprawdzający, czy prawo jest zgodne z Konstytucją) jedną ustawą i naprawić kryzys wokół TK po spornych wyborach sędziów w latach 2015–2016. PiS złożyło wniosek, żeby ten projekt odrzucić już na starcie, ale większość Sejmu (233 głosy) tego nie zrobiła — ustawa poszła więc dalej, m.in. do komisji sprawiedliwości.
Co nie weszło w życie
- 1Projekt zastępuje dwie ustawy o TK z 2016 roku jednolitą ustawą na 128 artykułów, wzorowaną na regulacji z 1997 roku (wstęp druku 253 — cel: odbudowa autorytetu TK i niezależnej kontroli konstytucyjności prawa)
- 2TK ma mieć 15 sędziów wybieranych indywidualnie przez Sejm na 9 lat większością 3/5 głosów, bez reelekcji; Prezesa i Wiceprezesa wskazuje Zgromadzenie Ogólne Sędziów (ZO — kolegium sędziów TK), a powołuje Prezydent (art. 11 i art. 16 druku 253 — wzmacnia kolegialność i podnosi próg wyboru sędziów)
- 3Wybór sędziów ma iść z publicznym wysłuchaniem kandydatów, opinią Krajowej Rady Sądownictwa (KRS — organ samorządu sędziowskiego) i karencją 4 lata po mandacie poselskim, senatorskim, pracy w rządzie lub członkostwie w partii (art. 17–19 druku 253 — ogranicza wybór osób świeżo z polityki)
- 4Składy orzekające wyznacza ZO, a nie Prezes TK; pełny skład to minimum 9 sędziów w najważniejszych sprawach (art. 52–53 druku 253 — ma ograniczyć arbitralne dobieranie składów)
- 5Skarga konstytucyjna (wniosek obywatela o stwierdzenie naruszenia jego praw konstytucyjnych) ma być składana w 3 miesiące po wyczerpaniu drogi prawnej, przez adwokata lub radcę prawnego (art. 88 i art. 90 druku 253 — uporządkowuje dostęp obywateli do TK)
- 6Projekt przewiduje też pilne postępowanie, gdy Prezydent nie może sprawować urzędu — TK ma rozstrzygnąć w 24 godziny, z możliwością powierzenia obowiązków Marszałkowi Sejmu na maks. 3 miesiące (art. 99–102 druku 253 — reguluje sytuację przeszkody w urzędowaniu Prezydenta)
Kogo dotyczy
Sędziowie Trybunału Konstytucyjnego i pracownicy jego Kancelarii, Sejm i posłowie wybierający sędziów, Prezydent powołujący Prezesa TK, organy składające wnioski do TK (Prezydent, grupy posłów i senatorów, sądy, prokuratura), skarżący w postępowaniach o skargę konstytucyjną, partie polityczne, adwokaci i radcowie prawni oraz instytucje uczestniczące w postępowaniach (RPO, RPD, NIK, KRS).
Praktyczny wpływ
Samo to głosowanie nie zmienia jeszcze przepisów — odrzuciło jedynie próbę zatrzymania projektu na początku procedury. Jeśli ustawa kiedyś wejdzie w życie, mogłaby realnie przebudować skład i procedury TK, co w sporze o legalność wyboru części obecnych sędziów dotykałoby całego układu politycznego i relacji Polski z instytucjami unijnymi w sprawie praworządności.
Kontrowersje
Projekt powstał w odpowiedzi na wieloletni kryzys wokół Trybunału Konstytucyjnego — sporne wybory sędziów w latach 2015–2016, spory o legalność Prezesa TK oraz liczne nowelizacje uznawane przez część środowisk za niezgodne z Konstytucją. To jeden z głównych politycznych sporów o sądownictwo w Polsce od dekad.
Powiązane głosowania
30 innych głosowań w tym procesie legislacyjnym
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
457 głosów indywidualnych
